Aklama isnadı içeren dosyalarda tartışma, çoğu zaman kişinin bir eylemi yapıp yapmadığı değil, paranın nereden gelip nereye gittiğidir. 5411 ve 5549 sayılı kanunlar, SPK kripto düzenlemeleri ve TCK 282 farklı yükümlülük ve sonuçlar öngörür. Hesabı bloke edilen veya varlığına tedbir konulan kişinin en çok kaybettiği yer ise, talebini yöneltmesi gereken makamı yanlış belirlemesidir.
İdari Denetim ile Ceza Soruşturmasını Ayırmak
Finansal kuruluşların şüpheli işlem bildirimi yükümlülüğü idari bir düzenleme kapsamındadır ve bu bildirim tek başına bir suç isnadı anlamına gelmez. Buna karşılık soruşturma başlatılması, savcılık ve yargı makamlarının devreye girdiği ayrı bir süreçtir. Hesabına erişemeyen kişinin bankaya yaptığı başvuru ile yargı makamına yöneltilmesi gereken talep birbirine karıştırıldığında, günler hatta haftalar kaybedilir; çünkü banka, kendisine bildirilen bir tedbiri kendiliğinden kaldıramaz.
Varlığa Yönelik Tedbirlerde Doğru Adres
- Elkoyma veya hesaba tedbir kararına yönelik itiraz, kararı veren makamın bağlı olduğu usule göre ileri sürülür.
- Tedbir konulan varlığın üçüncü kişiye ait olduğu iddiası, mülkiyeti gösteren belgelerle birlikte aynı dosyada ileri sürülür.
- Ticari faaliyetin sürdürülebilmesi için kısmi serbestlik talebi ayrı ve gerekçeli bir istem olarak yazılır.
- Kripto varlık hesaplarında, hizmet sağlayıcının kayıtları ile blok zinciri kayıtlarının birlikte sunulması gerekir.
Paranın Kaynağını Belgelemek
- Gelirin doğduğu işlem, sözleşme veya satış belgeye bağlanır.
- Hesaplar arası transferler tarih sırasına dizilerek kesintisiz bir zincir oluşturulur.
- Nakit girişlerinin kaynağı ayrıca açıklanır; belgesiz nakit hareketi en zayıf halkadır.
- Kripto varlık alım satımlarında platform çıktıları ve cüzdan adresleri eşleştirilir.
- Üçüncü kişiler adına yapılan işlemler varsa, bu kişilerle olan hukuki ilişki ayrıca gösterilir.
Öncül Suç Tartışmasının Belirleyiciliği
Aklama isnadının temelinde, malvarlığının bir suçtan elde edildiği iddiası bulunur. Bu nedenle savunmanın merkezinde, öncül suç iddiasının somut olarak ortaya konulup konulamadığı yer alır. Dosyada öncül suça ilişkin ayrı bir soruşturma varsa, o dosyadaki gelişmelerin izlenmesi ve gerektiğinde birleştirme veya bekletici mesele talebinin gündeme getirilmesi gerekir.
Mağdur Konumundaki Kişiler İçin Farklı Rota
Dolandırıcılık sonucu parası başka hesaplara aktarılan kişiler bakımından süreç tersine işler. Burada öncelik, paranın hareketinin durdurulması ve iade talebinin doğru dosyada ileri sürülmesidir. Bu talebin yalnızca bankaya bildirilmesi yeterli olmaz; soruşturma dosyasına katılma ve iade istemi ayrıca yapılmalıdır.
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; malvarlığına yönelik tedbirlerde her gün fiili sonuç doğurduğundan, hesabınıza veya şirketinize yönelik bir işlem öğrendiğinizde dosyayı inceleyecek bir hukukçuyla gecikmeden çalışmanız gerekir.