Kripto varlık üzerinden gerçekleşen dolandırıcılıklarda mağdurun karşılaştığı ilk cevap çoğu zaman şudur: "transferi siz yaptınız." Bu savunmayı aşmanın yolu duygusal anlatı değil, paranın çıktığı andan gittiği yere kadar kesintisiz bir iz haritası kurmaktır. 5411 sayılı Bankacılık Kanunu, 5549 sayılı Kanun ve kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeler ekseninde bu haritanın nasıl çıkarılacağına bakalım.
Zincir Üstü ve Zincir Dışı İzin Birleştirilmesi
Dosyanın omurgası iki katmandan oluşur. Zincir dışı katmanda banka hesabından yapılan havale ve EFT'ler, alıcı IBAN ve unvan bilgileri, kart işlemleri yer alır. Zincir üstü katmanda ise işlem kimliği (hash), gönderen ve alıcı cüzdan adresleri, tarih–saat ve tutar bulunur. Bu iki katman aynı zaman çizelgesinde birleştirildiğinde, paranın platform hesabından çıkıp hangi adrese ulaştığı gösterilebilir hâle gelir.
Şikâyet Dilekçesine Eklenmesi Gerekenler
- Yatırım vaadini içeren tüm yazışmalar: mesajlaşma uygulaması kayıtları, sosyal medya profilleri, grup davetleri.
- Sahte platforma ait ekran görüntüleri; özellikle bakiye ekranı, çekim talebi ve reddedilen çekim mesajları.
- Alan adı bilgileri ve platformun Türkiye'de yetkili bir hizmet sağlayıcı olarak listelenip listelenmediğine dair araştırma.
- Tüm transferlerin tarih, tutar, alıcı ve kanal sütunlu tek bir tabloya dökülmüş hâli.
Hızı Belirleyen Talep: Bloke ve El Koyma
Kripto dosyalarında gecikme, tahsil ihtimalini doğrudan düşürür. Bu nedenle şikâyetle birlikte, alıcı hesaplar üzerinde koruma tedbiri uygulanması ve borsa nezdindeki bakiyenin dondurulması talebi ayrıca ve gerekçeli biçimde ileri sürülmelidir. Aracı hesap kullanılan yapılarda paranın kısa sürede bölünerek dağıtıldığı dikkate alınmalıdır.
Bankaya Yöneltilen İtirazın Sınırı
Mağdur, kendi bankasına karşı talepte bulunurken işlemin olağan profil dışılığını, uyarı mekanizmalarının çalışıp çalışmadığını ve bildirimden sonraki müdahale süresini tartışır. Buna karşılık transferin kendi rızasıyla ve doğru doğrulama adımlarıyla yapıldığı savunmasına hazırlıklı olunmalıdır. Talebin gücü, işlem günlüklerinin somut içeriğine bağlıdır; bu nedenle kayıtlar süresi geçmeden yazılı olarak istenmelidir.
Uzlaşma Teklifi Geldiğinde Bakılacak Noktalar
- Kısmi iade teklifi, kalan zarar bakımından feragat içeriyor mu?
- Fail tespit edilmişse, ceza dosyasındaki tespitler hukuk davası için kullanılabilir durumda mı?
- Karşı tarafın malvarlığı üzerinde uygulanmış bir tedbir var mı; yoksa lehe bir karar tahsil edilebilir mi?
- Yurt dışı unsurlu bir platform söz konusuysa, kararın icrası gerçekçi mi?
Bu metin genel bilgilendirme amacı taşır; işlem akışı, platformun yapısı ve kayıtların içeriği sonucu değiştirir. Adım atmadan önce dosyanın hukuki değerlendirmeden geçirilmesi önerilir.