Kripto varlık vaadiyle yapılan yönlendirmelerde para, çoğunlukla mağdurun kendi banka hesabından bir aracı hesaba gönderilerek sistemden çıkar. Bu yapı, olayı klasik kart dolandırıcılığından ayırır: işlem çoğu zaman mağdurun bilgisi dâhilinde yapılmıştır. Bu nedenle banka itirazı aşaması, iddianın nasıl kurulduğuna göre ya sonuç verir ya da hiç değerlendirilmez. Aşağıda, itiraz öncesinde tamamlanması gereken kontroller ve merci karışıklığının yarattığı kayıplar ele alınmaktadır.
Önce Akış Şeması, Sonra Dilekçe
İtiraz metni yazılmadan önce paranın izlediği yol çıkarılmalıdır: gönderen hesap, alıcı hesap, tarih, tutar, açıklama alanı ve varsa borsa cüzdan adresi. Bu tablo hazır olmadan yazılan başvurular genellikle "işlem müşteri talimatıyla gerçekleşmiştir" cevabıyla kapanır. Alıcı hesapların birden çok mağdurdan para topladığına işaret eden bir örüntü varsa, bu husus 5549 sayılı Kanun kapsamındaki bildirim mekanizmaları bakımından da anlam taşır.
İtiraz Dosyasında Kaçınılan Hatalar
- Dilekçede yalnızca mağduriyet anlatmak, tutar ve tarih bazlı somut talep kurmamak.
- Bankaya yapılan bildirimin tarihini kanıtlayacak bir kayıt tutmamak.
- Aracı platformla yapılan yazışmaları silmek veya uygulamayı kaldırmak.
- Yatırım tavsiyesi veren kişiyle kurulan iletişimi "utanç verici" bularak dosya dışında bırakmak.
- Ceza şikâyetiyle bankaya karşı ileri sürülen talebi aynı metinde birleştirmek.
Şikâyet, Kurum Bildirimi ve Hukuk Davası Aynı Şey Değildir
Savcılığa yapılan şikâyet failin cezalandırılmasına yöneliktir; TCK'nın malvarlığına ve suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklamaya ilişkin hükümleri bu aşamada tartışılır. Banka veya ödeme kuruluşunun sorumluluğu ise 5411 sayılı Kanun ve genel sorumluluk hükümleri çerçevesinde ayrı bir yargılamanın konusudur. SPK'nın kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeleri bakımından yapılan bildirim ise idari denetimi tetikler, kişisel alacağı doğrudan tahsil etmez. Bu üç yolun birbirinin yerine geçtiğini varsaymak, en sık görülen merci hatasıdır.
Zamanlama: Hesap Bloke Edilmeden Önce
Aracı hesaplardaki bakiye hızla eritildiği için, koruyucu tedbir taleplerinin geç kalması sonucu doğrudan etkiler. Şikâyetin ilk gününde el koyma talebinin gündeme getirilmesi, sonradan açılacak tazminat davasının tahsil kabiliyetini belirler. Aynı şekilde, alacak davası düşünülüyorsa ihtiyati haciz seçeneğinin baştan değerlendirilmesi gerekir.
Kapanış
Bu tür dosyalarda sonucu belirleyen unsur, iddianın duygusal gücü değil para akışının belgeyle kurulabilmesidir. Metindeki açıklamalar genel niteliktedir; işlem hacmi, kullanılan platformun statüsü ve tarafların sıfatı değerlendirmeyi değiştirebileceğinden somut dosyanız için ayrıca hukuki görüş almanız önerilir.