Kripto varlık kaybına dayanan dosyalarda mağdurun elindeki en güçlü koz zaman içinde erimektedir: transfer kayıtları erişilebilirken, platformun kimlik doğrulama verileri ve banka hareketleri belirli bir düzen içinde talep edilmezse ulaşılamaz hâle gelir. Bu rehber 5411, 5549, SPK kripto düzenlemeleri ve TCK 282 ekseninde delil paketleme ile görev-yetki analizini birleştirir.
Nitelendirme Görevli Mahkemeyi Belirler
Aynı olay, kurgusuna göre farklı suç tiplerine oturur. Sahte bir yatırım platformu üzerinden para toplanması, güveni kötüye kullanma ile dolandırıcılık arasında; bilişim sistemleri, banka ve kredi kurumlarının araç olarak kullanılması hâlinde ise nitelikli hâller bakımından değerlendirilir. Elde edilen değerin aklanmasına yönelik hareketler TCK 282 kapsamında ayrı bir suç oluşturur. Nitelendirme değiştiğinde kovuşturmanın görüleceği mahkeme de değişir; bu nedenle şikâyet dilekçesinde hukuki niteleme dayatılmamalı, olay akışı eksiksiz anlatılarak takdir savcılığa bırakılmalıdır.
Yetki: Paranın Çıktığı Yer mi, Platformun Bulunduğu Yer mi?
Soruşturmada yetki, suçun işlendiği yer esasına göre belirlenir. Kripto işlemlerinde bu yer çoğu zaman tartışmalıdır: mağdurun bulunduğu yer, gönderim yapılan banka şubesi, platformun sunucularının bulunduğu ülke farklı olabilir. Pratikte şikâyet ikamet edilen yer başsavcılığına verilir ve yetkisizlik hâlinde dosya ilgili yere gönderilir. Yurt dışı merkezli platformlarda ise adli yardımlaşma yolu devreye girer; bu yolun uzunluğu, kayıt talebinin mümkün olan en erken aşamada yapılmasını zorunlu kılar.
Delil Paketinin Omurgası
- Cüzdan adresleri, işlem kimlikleri ve zincir üzerindeki transfer zinciri, tarih-saat bilgisiyle birlikte.
- Fiat girişini gösteren banka dekontları, alıcı hesap ve açıklama satırları.
- Platformla yapılan tüm yazışmalar, hesap açılış kayıtları ve kimlik doğrulama adımlarının görüntüleri.
- Yatırım vaadini içeren mesaj, reklam veya grup sohbeti kayıtları; gönderen hesap bilgileriyle.
- Kayıp anına kadar yapılan çekim taleplerinin reddedildiğini gösteren kayıtlar.
Şüpheli İşlem Bildirimi ve Mali Kanal
5549 kapsamındaki yükümlüler bakımından şüpheli işlem bildirimi, mağdurun doğrudan kullanabileceği bir talep değildir; ancak dosyaya ilgili kurumdan bilgi istenmesini talep etmek mümkündür. Banka üzerinden yapılan aktarımlarda hesap hareketlerinin ve alıcı hesabın kimlik bilgilerinin soruşturma dosyasına getirtilmesi, malvarlığına yönelik koruma tedbirlerinin uygulanabilmesi için kritik eşiktir. Bu talep geç yapıldığında bakiye çoktan başka hesaplara dağılmış olabilir.
İlk Aşama Sıralaması
- Tüm işlem kayıtları tek dosyada, kronolojik olarak toplanır.
- Cihazlarda silme yapılmaz; uygulamalar kaldırılmadan yedek alınır.
- Şikâyet dilekçesinde banka ve platform kayıtlarının getirtilmesi ile malvarlığına yönelik tedbir açıkça talep edilir.
- Aynı platformdan zarar gören diğer kişilerle bağlantı kurulup kurulmayacağı değerlendirilir.
- Özel hukuk yolundan istenecek tazminat için zamanaşımı takvimi ayrıca kurulur.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. Dosyanın teknik yapısı hem nitelendirmeyi hem başvurulacak mercii değiştirebileceğinden, adım atmadan önce hukuki destek almanız gerekir.