Kripto varlık kaynaklı mağduriyetlerde dosyanın kaderi, çoğu zaman şikâyet dilekçesinin ekinde ne olduğuna bağlıdır. Transfer zinciri kaybolmadan toplanmış, düzenli ve okunabilir bir delil paketi soruşturmanın hızını doğrudan belirler. 5411 ve 5549 sayılı kanunlar, SPK'nın kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeleri ve TCK'nın aklamaya ilişkin 282. maddesi çerçevesinde izlenecek yolu ele alalım.
Delil Paketinin Omurgası
- Fon çıkışının başladığı banka hesabına ait dekontlar, açıklama alanları ve işlem saatleri
- Transferin yapıldığı cüzdan adresleri ile işlem kimlikleri; her adım için zincir üzerindeki kayıt çıktısı
- Platformla yapılan yazışmalar, sözde yatırım paneli ekran kayıtları ve vaat edilen getiriye ilişkin mesajlar
- Platformun tanıtım sayfaları, alan adı bilgileri ve varsa mobil uygulama künyesi
- İletişim kurulan telefon numaraları, e-posta adresleri ve sosyal medya hesap adresleri
Belgeler tarih sırasına dizilmeli, her ekin dilekçede numarayla karşılığı gösterilmelidir. Dağınık sunulan yüzlerce sayfa, düzenli sunulan otuz sayfadan daha az iş görür.
Şikâyet Nereye Yöneltilir
Suç duyurusu cumhuriyet başsavcılığına yapılır. Dilekçede yalnızca dolandırıldığının belirtilmesi yeterli değildir; fonun izlenebilmesi için hangi kurumdan hangi kaydın istenmesi gerektiği açıkça talep edilmelidir. Alıcı hesabın Türkiye'deki bir kuruluşta bulunması hâlinde hesap hareketlerinin ve müşteri bilgilerinin temini, yurt dışı platform söz konusu olduğunda ise uluslararası adli yardım kanalının işletilmesi gündeme gelir. Fonun bir kuruluş nezdinde durduğu tespit edilirse el koyma ve tedbir taleplerinin gecikmeden iletilmesi gerekir.
İdari Denetim Katmanı Ayrıca İşletilir
Kripto varlık hizmeti sunan platformların yetkilendirme ve faaliyet şartları düzenlemeye tabidir; izinsiz faaliyet iddiası ilgili düzenleyici kuruma bildirilebilir. Şüpheli işlem bildirimi ve suç gelirlerinin aklanmasının önlenmesine ilişkin 5549 sayılı Kanun kapsamındaki yükümlülükler, kurumların işlem kayıtlarını tutmasını gerektirir; bu kayıtlar soruşturmada belirleyici olabilir. Bankacılık tarafındaki yükümlülükler bakımından 5411 sayılı Kanun çerçevesi ayrıca değerlendirilir.
Delil Kaybına Yol Açan Usul Hataları
- Platform hesabının kapatılması veya uygulamanın silinmesi sonucu erişim kayıtlarının yitirilmesi
- Ekran görüntülerinin adres satırı ve zaman bilgisi görünmeden alınması
- Şikâyetin aylar sonra yapılması nedeniyle fonun çoklu adres üzerinden dağıtılması
- Talebin yalnızca ceza boyutuyla sınırlandırılıp malvarlığına yönelik tedbir istenmemesi
Yukarıdaki çerçeve genel bilgilendirme amaçlıdır. Her dosyada transfer zinciri, platformun bulunduğu ülke ve ödeme kanalı farklı olduğundan, delil paketi hazırlanırken ve dilekçe yazılırken hukuki destek alınması yerinde olur.