Kripto varlık üzerinden gerçekleşen dolandırıcılıklarda kaybın büyüklüğü kadar, kaybın izinin ne kadar hızlı çıkarıldığı da belirleyicidir. Zincir üzerindeki hareket kalıcıdır; ancak o hareketi gerçek bir kimliğe bağlayan halka, çoğu zaman borsa kayıtlarında ve banka hesap hareketlerindedir ve bu halkaya erişim yalnızca yetkili merci kararıyla mümkündür.
Şikayet Nereye Yapılır
Şikayet dilekçesi bulunduğunuz yerdeki Cumhuriyet başsavcılığına verilebilir. Ancak yetki, suçun işlendiği yere göre belirlendiğinden dosyanın devri sık görülür. Devir sırasındaki zaman kaybını azaltmanın pratik yolu, dilekçede paranın ilk çıkış noktasını, aktarıldığı banka hesabının şubesini ve iletişimin kurulduğu platformu açıkça belirtmektir. Suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerinin aklanmasına ilişkin TCK 282 kapsamındaki değerlendirme de bu bilgilerle şekillenir.
Zincir Üzerindeki Delili Kaybetmemek
- Gönderim yapılan cüzdan adresleri ve işlem kimlikleri eksiksiz kaydedilir.
- Borsa hesabındaki işlem geçmişi, henüz hesaba erişim varken dışa aktarılır.
- Karşı tarafla yapılan yazışmalar, kullanıcı adları ve profil bağlantılarıyla birlikte saklanır.
- Yatırım vaadi içeren tanıtım materyali, panel ekran görüntüleri ve sözde bakiye tabloları arşivlenir.
- Banka transferi yapılmışsa dekontlar ve alıcı hesap bilgileri ayrı bir dosyada toplanır.
Yükümlü Kuruluşlar ve Bildirim Zinciri
5549 sayılı Kanun kapsamında yükümlü sayılan kuruluşların kimlik tespiti ve şüpheli işlem bildirimi yükümlülükleri vardır. 5411 sayılı Bankacılık Kanunu çerçevesinde bankaların tuttuğu kayıtlar ise paranın izlenmesinde en somut kaynaktır. Kripto varlık hizmet sağlayıcılarının faaliyetleri SPK'nın kripto varlıklara ilişkin düzenlemeleri kapsamına alınmış olup, platformun bu düzenlemelere tabi olup olmadığı dosyada ayrıca sorgulanmalıdır. Yurt dışında kurulu ve hiçbir izne dayanmayan platformlar bakımından iade ihtimali belirgin biçimde azalır.
Delil Eksikliğinin En Sık Görülen Biçimi
Mağdurların önemli bir kısmı, platform kapandıktan sonra başvurur. Bu aşamada hesap erişimi kesilmiş, uygulama kaldırılmış ve yazışmalar silinmiş olur. Elde yalnızca hatırlanan tutarlar kalır; oysa iddia edilen zarar banka ve zincir kaydıyla eşleştirilemediğinde el koyma talepleri de dayanaksız kalır. Bu nedenle şüphe doğduğu anda, henüz para talep edilmeden önce kayıt alınması gerekir.
El Koyma ve İade Talebi
Ceza muhakemesi mevzuatı, suçtan elde edildiği değerlendirilen değerler bakımından koruma tedbirlerine imkân tanır. İade talebinin ayrı ve açık biçimde yazılması, hangi tutarın hangi işleme dayandığının tablo hâlinde gösterilmesi bu aşamada belirleyicidir. Failin belirlenemediği hâllerde dahi, paranın ulaştığı hesap üzerinden yürütülen inceleme çoğu zaman ilk somut sonucu üretir.
Yukarıdaki açıklamalar genel çerçeve sunar; her dosyanın akışı kullanılan platforma ve transfer yöntemine göre değişir. Zaman baskısı yüksek olduğundan, kayıp fark edildiğinde vakit geçirmeden hukuki destek alınması önerilir.