Kripto varlıklar üzerinden gerçekleştirilen dolandırıcılık dosyalarında zarar, klasik dolandırıcılıktan farklı olarak dakikalar içinde birden çok cüzdana dağılır. Bu nedenle soruşturmanın başarısı büyük ölçüde ilk şikâyet dilekçesinin ne kadar somut yazıldığına bağlıdır. 5411 ve 5549 sayılı Kanunlar ile sermaye piyasası mevzuatındaki kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeler, bu dosyalarda birden fazla kurumu devreye sokar.
Şikâyet Dilekçesinde Somutlaştırılması Gerekenler
- Transferlerin tarih, saat ve tutar sırasıyla listelenmesi
- Gönderen ve alıcı cüzdan adresleri ile işlem kimliklerinin eksiksiz yazılması
- Fiat para çıkışının yapıldığı banka hesabı ve IBAN bilgisi
- Platformla yapılan yazışmaların, vaat edilen getiri ifadelerini içerecek biçimde eklenmesi
- Yönlendirmenin geldiği sosyal medya hesabı veya mesaj grubunun adresi
Neden Hız Belirleyici?
Hesaplara tedbir konulması talebi ne kadar erken iletilirse, paranın yurt dışına çıkma ihtimali o kadar azalır. 5549 sayılı Kanun kapsamında yükümlü kuruluşların şüpheli işlem bildirimi mekanizması bulunsa da, bu bildirim mağdurun talebinin yerine geçmez. Dilekçede, hangi hesaba hangi tarihte ne kadar aktarıldığı gösterilerek elkoyma ve tedbir talebinin açıkça yazılması gerekir.
Aklama Boyutu ve Zincirin Takibi
Elde edilen değerlerin katmanlı transferlerle dağıtıldığı dosyalarda, TCK kapsamındaki suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama suçu da tartışılır. Blok zinciri üzerindeki hareketler kamuya açık olduğundan, işlem kimlikleri üzerinden yapılacak zincir analizi, aracı cüzdanları ve nihai çıkış noktasını gösterebilir. Bu analizin dosyaya bilirkişi incelemesi talebiyle birlikte sunulması, soruşturmanın teknik zeminini güçlendirir.
Platform Yetkili mi, Değil mi?
Kripto varlık hizmeti sunan kuruluşların faaliyet izni bulunup bulunmadığı, dosyanın niteliğini doğrudan etkiler. İzinsiz faaliyet yürüten bir yapıya yapılan transferlerde, hem mevzuata aykırı faaliyet hem de dolandırıcılık iddiası birlikte değerlendirilir. Buna karşılık yetkili bir platform üzerinden gerçekleştirilen ve mağdurun kendi elinden çıkan transferlerde tartışma, iradenin nasıl sakatlandığına kayar.
Takipsizlik Kararı Geldiğinde
Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar tebliğ edildiğinde, CMK uyarınca on beş gün içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edilebilir. Bu süre hak düşürücüdür ve kaçırıldığında yeniden şikâyet ancak yeni delil ortaya çıkması hâlinde mümkün olur. İtiraz dilekçesi, ilk şikâyetin tekrarı olmamalı; soruşturmada hangi kaydın istenmediğini, hangi kurumdan hangi bilginin talep edilmediğini somut olarak göstermelidir.
Paralel Yürüyen Hukuk Yolu
Ceza soruşturması sürerken, zararın tazmini için genel hükümlere dayalı ayrı bir talep gündeme gelebilir. Ceza dosyasındaki delillerin bu sürece aktarılması, ispat yükünü hafifletir; ancak zamanaşımı süreleri iki süreçte farklı işler.
Buradaki açıklamalar genel bilgilendirme amaçlıdır. Her dosyada transfer yapısı, platformun statüsü ve elde edilen kayıtlar farklı sonuç doğurabileceğinden, ilk şikâyet aşamasında bir avukatla çalışmak süreci belirgin biçimde etkiler.