Banka ya da kripto varlık hesabına konulan bloke, çoğu zaman kullanıcıya gerekçesiz bir bildirimle ulaşır. Bu noktada belirleyici olan, tedbirin hangi hukuki dayanağa oturduğudur: 5549 sayılı Kanun kapsamındaki bir işlem mi, bir soruşturma kapsamında verilmiş elkoyma veya tedbir kararı mı, yoksa bankanın kendi sözleşmesel uygulaması mı? Doğru başvuru yolu ancak bu ayrım yapıldıktan sonra seçilebilir.
İlk Adım: Tedbirin Dayanağını Öğrenmek
Şubeden alınacak yazılı bilgi, çoğu zaman yalnızca bir dosya numarasına işaret eder. Bu numaranın hangi savcılığa ya da mahkemeye ait olduğunun tespiti, itirazın kime yöneltileceğini belirler. Soruşturma kapsamındaki bir karara karşı itiraz yolu ile idari nitelikteki bir işleme karşı izlenecek yol aynı değildir. Yanlış mercie yapılan itiraz, hesabın çözülmesini haftalarca geciktirir ve bu sırada ticari ilişkiler zarar görür.
Delil Paketini Kurmak: Paranın Yolculuğu
Bloke dosyalarında savunmanın omurgası, hesaba giren tutarın meşru kaynağını kesintisiz biçimde göstermektir. Delil paketi kronolojik olarak kurulmalıdır:
- Gelirin doğduğu belge: satış sözleşmesi, fatura, bordro, tapu satış bedeli
- Bedelin banka kanalıyla geçtiğini gösteren dekont ve hesap ekstresi
- Kripto işlemlerde borsa hesap dökümü, işlem kimlikleri ve cüzdan adresleri
- Vergisel yükümlülüklerin yerine getirildiğini gösteren beyanname örnekleri
- Karşı tarafla yazışmalar ve ödeme talimatları
Zincirdeki her halka bir öncekine tarih ve tutar olarak bağlanmalıdır. Tutarların yuvarlanması ya da ara transferlerin atlanması, dosyayı güçlendirmek yerine soru işareti doğurur.
Kripto Varlıklarda Ek Belgeler
Kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeler kimlik doğrulama ve işlem kaydı yükümlülükleri getirmiştir. Bu nedenle platformdan alınacak işlem dökümü, kimlik doğrulama kaydı ve para çekme talepleri savunmanın parçasıdır. Zincir üzerindeki hareketlerin okunabilir bir tabloya dönüştürülmesi, teknik olmayan bir okuyucunun da izleyebileceği bir anlatı kurar.
Yanlış Mercie Başvurmanın Bedeli
Bloke işlemi bir suç soruşturmasından kaynaklanıyorsa idari yargıya başvurmak, idari bir işlemden kaynaklanıyorsa ceza yargısına gitmek sonuç doğurmaz. Ayrıca hesap sahibi ile hesabı kullanan şirketin ayrı tüzel kişilikler olduğu hâllerde, başvurunun kim adına yapıldığı da titizlikle belirlenmelidir. Üçüncü kişi konumundaki iyiniyetli hak sahiplerinin talepleri ayrı bir usulle ileri sürülür.
Süreç Boyunca Dikkat
Bloke süresince aynı kişiler arasında yeni transferler yapılması, dosyadaki tabloyu ağırlaştırabilir. Bu nedenle savunma dilekçesi hazırlanana kadar işlem hacmi ve karşı taraflar konusunda temkinli davranılması yerinde olur.
Yukarıdaki bilgiler genel niteliktedir; tedbirin dayanağı ve dosyanın kapsamı sonuca doğrudan etki ettiğinden, bildirimi aldığınız gün belgelerle birlikte hukuki değerlendirme alınması önerilir.