Banka hesabına ya da kripto varlık platformundaki bakiyeye erişimin kesilmesi, çoğu zaman tek bir sebeple açıklanmaz. 5549 sayılı Kanun kapsamındaki şüpheli işlem süreci, 5411 sayılı Kanun uyarınca bankanın kendi tedbirleri, SPK'nın kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeleri ve TCK'nın 282. maddesindeki suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama soruşturması farklı hukuki temellere dayanır. Doğru delil paketi, önce bu temelin belirlenmesiyle kurulur.
Blokenin Kaynağı Belirlenmeden Dilekçe Yazılmaz
İşlemin bir adli mercinin el koyma kararına mı, idari nitelikte bir işlem erteleme tedbirine mi yoksa bankanın kendi risk politikasına mı dayandığı, itirazın yöneltileceği yeri değiştirir. Adli karara dayanan tedbire karşı yol ile idari işleme karşı yol aynı değildir; kaynak yanlış saptandığında dilekçe esasa girilmeden reddedilir. Bu nedenle ilk adım, kurumdan yazılı bilgi talep etmek ve alınan cevabı dosyaya koymaktır.
Delil Paketinin İskeleti
- Paranın kaynağını gösteren belgeler: maaş bordrosu, satış sözleşmesi, tapu, fatura, kâr payı kararı
- Hesap hareketlerinin tarih sırasıyla dökümü ve tartışmalı işlemlerin işaretlendiği ayrı bir liste
- Karşı taraflarla yapılan yazışmalar ve varsa sözleşme metinleri
- Kripto işlemlerinde platform çıktıları, cüzdan adresleri ve transfer kayıtları
- Vergi beyannameleri ve varsa mali müşavir yazısı
Paketleme Sırası
- Her belgeye hangi işlemi açıkladığını gösteren kısa bir not eklenir.
- Belgeler işlem tarihine göre değil, açıkladıkları para hareketine göre gruplanır.
- Kaynağı gösterilemeyen tutar varsa ayrı bir başlıkta toplanır ve gerekçesi yazılır.
- Dilekçede önce hukuki dayanak, sonra belge dizini, en sonda talep sonucu yer alır.
- Sunulan belgelerin bir örneği tarihli olarak saklanır; sonraki aşamada aynı dizin kullanılır.
Usule Aykırı İşlem Riski Nerede Doğar
Sık görülen hatalardan biri, itiraz süresi işlerken bankayla yazışmaya devam edilip resmî bir başvuru yapılmamasıdır. Bir diğeri, talebin yalnızca blokenin kaldırılmasıyla sınırlanıp, hesaptaki belirli bir tutarın ayrılarak kalanının serbest bırakılması gibi ölçülü bir istemin hiç kurulmamasıdır. Üçüncüsü, ceza soruşturması dosyasındaki savunma ile bloke itirazındaki beyanların birbiriyle çelişmesidir; iki metin aynı olgusal anlatıya dayanmalıdır.
Kripto Varlıklarda Ek Katman
Kripto varlık hizmet sağlayıcıları nezdindeki bakiyelerde, platformun kendi iç kontrol mekanizması ile mevzuattan doğan yükümlülükleri iç içe geçer. Transfer zincirinin tamamı incelendiğinden, cüzdan adresleri arasındaki geçişlerin açıklanabilir olması gerekir. Aracı platform değişmişse her platformdan ayrı işlem dökümü istenmelidir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Hesabın niteliği, işlem hacmi ve varsa yürüyen soruşturmanın kapsamı stratejiyi değiştirir; başvuru yapmadan önce dosyanızı bir hukukçuyla birlikte değerlendirmeniz yerinde olur.