Hesabına bloke konulduğunu öğrenen kişi için en zorlayıcı taraf, çoğu zaman kararın kendisi değil; kimin, hangi yetkiyle ve ne kadar süreyle bu kararı verdiğinin bilinmemesidir. Bu rehber MASAK kaynaklı blokeyi ve devamındaki savcılık sürecini, usule aykırı adımların doğurduğu kayıplarla birlikte ele alır.
İşlemin Askıya Alınması ile El Koyma Aynı Şey Değildir
5549 sayılı Kanun kapsamında şüpheli işlem bildirimi üzerine işlemin askıya alınması idari nitelikte, süreli ve belirli bir işleme özgü bir tedbirdir. Buna karşılık soruşturma kapsamında verilen el koyma kararı adli niteliktedir, hesabın tamamını kapsayabilir ve ancak yargısal yolla kaldırılabilir. 5411 sayılı Bankacılık Kanunu çerçevesinde bankanın kendi risk politikası gereği uyguladığı kısıtlama ise üçüncü ve tümüyle farklı bir kategoridir. Doğru yol, kararın hangi kategoriye girdiğinin belgeyle öğrenilmesiyle başlar.
Savcılık Dosyasında Konumunuzu Belirleyin
- Şüpheli sıfatıyla mı, yoksa hesabı kullanılan üçüncü kişi olarak mı dosyada yer aldığınız
- Dosyada kısıtlama kararı bulunup bulunmadığı
- Blokenin hangi tarihli işleme dayandırıldığı
- İsnat edilen fiilin TCK 282 kapsamında aklama olarak mı nitelendiği
- Aynı olayla ilgili birden fazla dosya bulunup bulunmadığı
Bu beş başlık netleşmeden yazılan dilekçe, çoğu kez dosyanın gerçek sorusuna cevap vermez.
Kaldırma Talebinde Zamanlama
Adli tedbire karşı başvuru, kararın öğrenilmesinden itibaren kısa bir süre içinde ve yetkili hakimliğe yapılmalıdır. Süreyi bekleyerek önce savcılıktan bilgi almaya çalışmak, uygulamada en pahalı gecikmelerden biridir. Talep, blokenin hangi tutar bakımından orantısız olduğunu somut biçimde ortaya koymalı; hesabın tamamı yerine şüpheli işleme konu miktarla sınırlandırılmasını da alternatif olarak istemelidir.
Finansal Anlatıyı Belgeyle Kurmak
- Paranın kaynağını gösteren gelir, satış veya kredi belgeleri toplanır.
- Karşı tarafla yapılan sözleşme ve yazışmalar kronolojik sıraya dizilir.
- SPK kripto düzenlemeleri kapsamında faaliyet gösteren platformlardan işlem dökümü istenir.
- Hesap hareketleri, şüpheli görülen işlem etrafında geriye ve ileriye doğru açıklanır.
- Anlatının tamamı, dilekçe ekinde numaralı bir belge listesiyle sunulur.
Usule Aykırı İşlem Riskleri
Adli nitelikli karara karşı bankaya dilekçe yazılması, süre geçtikten sonra aynı talebin tekrarlanması, hesap sahibi dışındaki kişiler adına yetkisiz başvuru yapılması ve blokenin kapsamı belirtilmeden genel bir kaldırma talebinde bulunulması sık görülen hatalardır. Ayrıca dosyada kısıtlama varken içerik hakkında yapılan varsayıma dayalı savunma, sonradan değiştirilmesi güç bir beyan hâline gelebilir.
Buradaki bilgiler genel bir çerçeve sunar; blokenin dayanağı, tutarı ve soruşturmanın aşaması stratejiyi tümüyle değiştirebilir. İşlem yapmadan önce belgelerinizle birlikte hukuki değerlendirme almanız önerilir.