Ödeme kuruluşları, elektronik para kuruluşları ve kripto varlık hizmet sağlayıcıları üzerinden yürüyen işlemlerde uyuşmazlık çıktığında, mağdurun elindeki ham veri genellikle dağınıktır: ekran görüntüleri, mesajlaşmalar, cüzdan adresleri ve banka dekontları. 5411, 5549, SPK kripto düzenlemeleri ve TCK 282 ekseninde bu verinin okunabilir bir pakete dönüştürülmesi, başvurunun kaderini belirler.
Delil Paketini Oluşturmanın Mantığı
Amaç, dosyayı okuyan kişinin paranın izini baştan sona takip edebilmesidir. Bu nedenle kayıtlar kronolojik sırayla ve her adımda kimden kime, hangi tutarın, hangi kanaldan geçtiği görünecek biçimde düzenlenmelidir. Dağınık ekran görüntüleri yerine, tarih sütunu bulunan tek bir akış tablosu ve buna ekli belge numaraları çok daha güçlü sonuç verir.
Pakette Yer Alması Gerekenler
- Gönderen ve alıcı hesap bilgileri ile işlem referans numaraları
- Ödeme kuruluşu ekstresi ve varsa iade talebine ilişkin yazışmalar
- Kripto işlemlerinde cüzdan adresleri, ağ bilgisi ve zincir üzerindeki işlem kimliği
- Platformla yapılan destek görüşmelerinin tam dökümü
- Yatırım vaadi içeren tanıtım mesajları, reklam ve grup yazışmaları
Hangi Kapıya Vurulacak?
Aynı olay birden fazla yolu tetikleyebilir. Kuruluşun hizmetinden kaynaklanan sözleşmesel şikayetler önce kuruluşun kendi başvuru kanalına, oradan sonuç alınamazsa ilgili düzenleyici otoriteye taşınır. Dolandırıcılık, güveni kötüye kullanma veya suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerinin aklanması iddiası ise doğrudan Cumhuriyet başsavcılığına yapılacak şikayetin konusudur. Alacağın tahsili amacıyla açılacak hukuk davası bunlardan ayrı üçüncü bir yoldur.
Yanlış Merciye Başvurunun Somut Riski
Bu alanda gecikmenin bedeli yalnızca usuli değildir. Hesap hareketlerine ilişkin kayıtların saklama süresi sınırlıdır ve para hızla el değiştirir. Şikayetin idari bir kuruma yönlendirilmesiyle geçen haftalar, el koyma tedbirinin etkisiz kalmasına yol açabilir. Bu nedenle ceza soruşturmasını gerektiren iddialar bekletilmeden ayrı dilekçeyle savcılığa iletilmeli, idari başvurular buna paralel yürütülmelidir.
Dilekçeyi Güçlendiren Ayrıntılar
- İşlem akışı tabloyla özetlenir, ekler numaralandırılarak atıf yapılır.
- Hesap ve cüzdan bilgileri metin içinde okunabilir biçimde yazılır.
- Tedbir talebi ayrı başlık altında ve gerekçeli olarak ileri sürülür.
- Yurt dışı unsurlu işlemlerde platformun kayıtlı olduğu ülke belirtilir.
Aktarılan bilgiler geneldir. İşlemin niteliği, kuruluşun tabi olduğu düzenleme ve olayın yurt dışı bağlantısı izlenecek yolu değiştirebileceğinden, başvuru öncesinde dosyanın bütünüyle hukuki incelemeden geçirilmesi önerilir.