Yüksek getiri vaadiyle başlayan yatırım süreçlerinde mağduriyet ortaya çıktığında, kaybedilen ilk şey para değil, çoğu zaman delildir. Platform erişimi kapanır, yazışma kanalları silinir, muhatap ortadan kaybolur. Bu nedenle 5411 ve 5549 sayılı kanunlar ile sermaye piyasası düzenlemelerinin konuşulacağı aşamaya gelmeden önce, dosyanın delil paketinin kurulması gerekir.
Delil Paketi Neden Kronolojik Kurulur
Bir dosyayı inceleyen merciin ilk aradığı şey, paranın nereden çıkıp nereye gittiğidir. Belgeler türüne göre değil olay sırasına göre dizildiğinde, ikna, ödeme ve kayıp arasındaki bağ kendiliğinden görünür hale gelir. Kronolojik dizilim aynı zamanda hangi tarihte hangi belgenin eksik olduğunu da açığa çıkarır.
Para İzinin Üç Katmanı
- Banka katmanı: havale ve EFT dekontları, açıklama alanları, kart harcama kayıtları
- Aracı katman: ödeme kuruluşu ekstreleri, sanal pos kayıtları, hesap künyesi bilgileri
- Platform katmanı: hesap içi işlem geçmişi, çekim talepleri, varsa transfer kimlikleri
Kripto varlık transferlerinde işlem kimliği ve cüzdan adresi tek başına yeterli görülmez; bunların hangi hesaptan finanse edildiği banka katmanıyla eşleştirilmelidir.
İkna Sürecinin Kaydı
Mağduriyetin hukuki niteliğini belirleyen unsur çoğu kez ödeme değil, ödemeye götüren beyanlardır. Reklam görselleri, tanıtım yayınları, mesajlaşma kayıtları, aranan telefon numaraları ve verilen garanti benzeri sözler ayrı bir klasörde toplanmalıdır. Bu kayıtlar silinmeden önce dışa aktarılmalı, ekran görüntüsü yerine mümkünse tam yedek alınmalıdır.
Başvuruların Sırası
- Ödeme kanalının bulunduğu kuruma yazılı bildirim yapılır ve kayıt numarası alınır.
- Suç şüphesi taşıyan fiiller için yetkili adli mercie şikâyet dilekçesi verilir.
- Aklama şüphesi doğuran işlemler bakımından ihbar kanalı ayrıca değerlendirilir.
- Hesaplar üzerinde koruma tedbiri talebi, gecikmeden ve somut kayıtla desteklenerek ileri sürülür.
- Zararın tazmini için açılacak dosya, ceza sürecinden bağımsız olarak planlanır.
Yanlış Kapıyı Çalmanın Maliyeti
Bu tür dosyalarda uyuşmazlığın tüketici uyuşmazlığı sayılıp sayılmayacağı, işlemin bir suç soruşturmasını gerektirip gerektirmediği ve zararın hangi tarafa yöneltileceği baştan netleşmelidir. Delil karartma riski taşıyan davranışlar bakımından TCK 282 kapsamındaki değerlendirmeler de sürecin hızını doğrudan etkiler. Hatalı seçilen kanal, paranın izlenebilir olduğu kısa pencerenin kapanmasına yol açar.
Buradaki anlatım genel bilgilendirmedir; işlem hacmi, kullanılan kanal ve karşı tarafın niteliği stratejiyi değiştirir. Kayıplarınızı değerlendirmek için vakit kaybetmeden hukuki destek almanız önerilir.