Ödeme kuruluşları ve kripto varlık işlemlerinde en sık karşılaşılan sorun, kişinin hiçbir bildirim almadan hesabına erişemediğini fark etmesidir. Bu aşamada iyi niyetin sözle anlatılması sonuç vermez; belirleyici olan paranın nereden geldiği ve nereye gittiğinin kayıtla gösterilmesidir. 5411 ve 5549 sayılı kanunlar, SPK'nın kripto varlık düzenlemeleri ve TCK'nin 282. maddesi ekseninde hazırlanan bu rehber, delil hazırlığını ve kısa itiraz sürelerini konu alır.
Blokenin Kaynağını Ayırt Etmek
Hesap üzerindeki kısıtlama; kurumun kendi risk politikası kaynaklı olabileceği gibi, savcılık talimatı ya da mahkeme kararına dayanan bir el koyma da olabilir. İzlenecek yol tümüyle buna bağlıdır: birinci halde kuruma yazılı başvuru ve sözleşmeye dayalı talep, ikinci halde ise soruşturma dosyası üzerinden itiraz gündeme gelir. Bu nedenle ilk adım, kısıtlamanın dayanağını yazılı olarak öğrenmektir.
Para İzini Kurmak
- Gönderen ve alıcı bilgilerini gösteren tam hesap ekstresi
- Havale ve EFT dekontları, açıklama alanları ile birlikte
- Kripto işlemlerde platform işlem geçmişi ve cüzdan adresleri
- İşlemin arka planındaki hukuki sebep: satış sözleşmesi, fatura, borç ödemesi
- Karşı tarafla yapılan yazışmaların tarihli çıktıları
Amaç, her giren ve çıkan tutarın bir hukuki sebeple eşleştirilmesidir. Açıklaması yapılamayan tek bir hareket, dosyanın tamamına gölge düşürebilir.
Savcılık Aşamasında Belge Sunmanın Usulü
Soruşturma gizliliği nedeniyle dosyaya erişim sınırlı olabilir; bu durumda vekil aracılığıyla inceleme ve kısıtlılığın kaldırılması talebi ayrıca yapılır. Beyan verilmeden önce belgelerin hazırlanması, ifadenin kayıtlarla uyumlu olmasını sağlar. Sonradan düzeltilen beyanlar, dosyada çelişki olarak değerlendirilebilir.
Süre Riski Nerede Doğar
- El koyma ve benzeri koruma tedbirlerine itiraz, kanunda öngörülen kısa süre içinde yapılır.
- Kararın öğrenildiği tarih belgelenerek süre başlangıcı sabitlenir.
- Kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz süresi ayrıca takip edilir.
- Zarara ilişkin özel hukuk talepleri, ceza sürecinin sonucunu beklemeden zamanaşımı yönünden değerlendirilir.
Teknik Rapor Ne Zaman İşe Yarar
İşlem hacminin yüksek olduğu dosyalarda, hareketlerin kalem kalem tasnif edildiği bir mali inceleme raporu, savunmayı okunabilir kılar. Raporun dayandığı ham kayıtların da dosyaya eklenmesi, sonradan gelecek itirazları karşılar.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır ve dosyanızdaki tedbirin niteliğine göre izlenecek yol değişir. Hesabınıza kısıtlama uygulandığını öğrendiğinizde, itiraz süreleri kısa olduğundan vakit kaybetmeden hukuki destek almanız önemlidir.