Yatırım vaadiyle yapılan ödemelerde kayıp fark edildiğinde ilk refleks genellikle bankayı aramak olur. Oysa telefonla yapılan görüşme çoğu zaman kayda geçmez; sonraki aşamalarda kullanılabilecek olan, yazılı ve tarihli itirazdır. 5411 sayılı Bankacılık Kanunu ve 5549 sayılı Kanun kapsamındaki yükümlülükler ile SPK'nın kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeleri, para hareketinin kayıtlı olduğu bir zeminde ilerlemeyi mümkün kılar.
Önce para izini kapatın
Ödemenin nereden çıkıp nereye gittiği baştan sona kesintisiz gösterilmelidir. Havale ve EFT dekontları, kart ekstreleri, ödeme kuruluşu kayıtları ve kripto tarafında cüzdan adresleriyle işlem kimlikleri aynı çizelgede birleştirilir. Aradaki her aktarma bir halkadır; halkalardan biri eksikse karşı taraf paranın izini kaybettirmeyi kolayca savunur.
- Tüm hesap hareketlerinin tarihli dökümünü resmî kanaldan isteyin.
- Her ödemeyi hangi vaat karşılığında yaptığınızı yazılı yazışmayla eşleştirin.
- Platform paneli, bakiye ekranı ve kâr tablolarının görüntülerini tarihiyle saklayın.
- Talimatın sizin dışınızda verildiği hâlleri ayrıca işaretleyin.
İtirazın doğru muhataba yapılması
Usule aykırı işlem riski burada somutlaşır: itiraz, işlemin gerçekleştiği kurumun kendi müşteri başvuru kanalına yapılmalıdır. Yanlış birime gönderilen ya da sözlü bırakılan itiraz, sonradan hiç yapılmamış sayılabilir. Başvuru metninde işlemin tarihi, tutarı, kanalı ve neden yetkisiz veya hataya dayalı olduğu açıkça belirtilir; genel şikâyet cümleleri değerlendirmeyi zorlaştırır.
Yanıltıcı vaatlerin kaydı
Kayıp yalnızca işlem kaydından ibaret değildir. Sabit getiri, garanti edilmiş kâr ya da çekim engeli iddialarına dair mesajlaşmalar, çağrı kayıtları ve reklam görselleri delil değerini taşır. Bu içerikler silinme riski taşıdığından, ekran görüntüsü yerine mümkünse dışa aktarma yoluyla bütün hâlinde alınmalıdır. Aklama şüphesi doğuran hâllerde TCK 282 kapsamındaki değerlendirmenin ayrı bir inceleme konusu olduğu unutulmamalıdır.
İki hattı birlikte yürütmek
Bankaya yapılan itiraz ile ceza soruşturması talebi birbirinin alternatifi değildir; ikisi paralel yürür ve birbirini besler. İtiraz dosyasında toplanan hesap dökümleri şikâyet dilekçesinin ekini oluşturur, soruşturmada elde edilen tespitler ise itirazın gerekçesini güçlendirir. Bu nedenle her iki dosyada da aynı numaralandırma ve aynı zaman çizelgesi kullanılmalıdır.
Yukarıdaki içerik bilgilendirme amacı taşır; ödeme kanalına, tarafların sıfatına ve paranın izlediği güzergâha göre izlenecek yol değişebilir. Kayıp fark edildiğinde vakit kaybetmeden dosyanın özelliklerine göre hukuki destek alınması önerilir.