İcra takibinde en kritik eşik, ödeme emrinin tebliğinden sonraki ilk haftadır. İcra ve İflas Kanunu ile Hukuk Muhakemeleri Kanunu çerçevesinde yürüyen süreçte itiraz süresini kaçıran borçlu, esasa ilişkin en güçlü savunmasını kullanma imkânını büyük ölçüde yitirir. Bu rehber, sürenin nasıl yönetileceğini ve hangi belgelerin baştan hazır tutulması gerektiğini ele alıyor.
Hangi Takipte Hangi Süre İşliyor?
İlamsız takipte ödeme emrine itiraz için tanınan yedi günlük süre, tebliğ tarihinin ertesi gününden işlemeye başlar. Kambiyo senetlerine özgü takipte ise itirazın merci ve şekli farklıdır; imzaya itiraz ile borca itiraz ayrı sonuçlar doğurur. Bu nedenle elinize ulaşan evrakın hangi takip türüne ait olduğu, ilk gün belirlenmelidir. Yanlış takip türüne göre hazırlanan itiraz, süresinde verilse bile hedefe ulaşmaz.
Tebligatı Denetlemek
Süre tartışmalarının önemli bölümü tebligatın usulüne uygun yapılıp yapılmadığı noktasında düğümlenir. Tebligat evrakının kime, hangi adreste ve hangi şerhle teslim edildiği incelenmelidir. Adreste bulunmama şerhi, komşuya teslim veya muhtara bırakma hâllerinde, evrakın kapıya yapıştırıldığına dair bilginin varlığı ayrıca kontrol edilmelidir.
İtirazı Destekleyen Belgeler
- Borcun ödendiğini gösteren dekont ve makbuzlar
- Taraflar arasındaki sözleşme ve cari hesap mutabakatları
- İbraname veya borcun sona erdiğini gösteren yazışmalar
- Senet ilişkisinin dayanağını gösteren ticari kayıtlar
- Zamanaşımı savunmasını destekleyen tarihli belgeler
Haczedilen Mala İlişkin Ayrı Yol
Haciz sırasında üçüncü kişiye ait mal haczedilmişse, mülkiyet iddiası ayrı bir usulle ileri sürülür ve kendi süresine tabidir. Burada fatura, tapu, ruhsat veya kira sözleşmesi gibi mülkiyeti gösteren belge olmadan yapılan itirazlar sonuçsuz kalır. Haczedilemez mal ve maaş üzerindeki sınırlar da ayrıca değerlendirilmelidir; bu talep, haciz tutanağı incelenmeden doğru biçimde kurulamaz.
Süre Geçtiyse Ne Kalır?
Yedi günlük süre kaçırıldığında takip kesinleşir; bununla birlikte borcun ödendiğini veya zamanaşımına uğradığını gösteren belgeye dayanan yollar ile takibin iptaline yönelik şikâyet imkânları gündeme gelebilir. Bu yolların tamamı belgeye dayandığı için, elde belge yoksa fiilen kullanılamaz.
Alacaklı Tarafında Kontrol Listesi
Takip başlatan taraf bakımından da aynı titizlik gerekir: adres araştırmasının yapılması, senedin aslının dosyaya sunulması ve tebligat kayıtlarının takibi, sonradan itiraz üzerine ortaya çıkacak gecikmeleri önler.
Buradaki bilgiler genel niteliktedir; takip türü, senedin durumu ve tebligat kayıtları dosyadan dosyaya değişir. Ödeme emri elinize ulaştığı gün hukuki destek almanız, kısa süre içinde alınması gereken kararları güvenli hâle getirir.