Maaş üzerine konulan haciz, borçlunun günlük yaşamını en doğrudan etkileyen icra işlemidir. İİK ve HMK ekseninde haciz uygulamasına karşı borçlunun elinde birden çok yol vardır; ancak bunlar farklı mercilere ve farklı sürelere tabidir. Bu rehber, müzekkere işverene ulaştıktan sonra atılacak adımların sırasını ele alır.
Haciz Müzekkeresi Geldiğinde
İlk yapılması gereken, hacizin dayandığı takibin türünü ve kesinleşip kesinleşmediğini öğrenmektir. Ödeme emri usulüne uygun tebliğ edilmemişse, itiraz süresi henüz işlemeye başlamamış olabilir. Dosya örneğinin alınması ve tebligat parçasının incelenmesi, sonraki tüm adımların dayanağını oluşturur.
Kesinti Oranı ve Sınırlar
- Maaşın ancak bir kısmı haczedilebilir; kanunda alt sınır öngörülmüştür
- Nafaka alacakları bakımından farklı bir rejim uygulanır
- Emekli aylıkları ve bazı sosyal yardımlar bakımından ayrı korumalar bulunur
- Borçlunun muvafakati olmadan yapılan aşırı kesintiler şikayet konusu edilebilir
Şikayet mi, İtiraz mı?
Borcun kendisine, miktarına veya imzaya yönelik uyuşmazlıklarda itiraz yoluna; icra dairesinin yaptığı işlemin kanuna aykırılığında ise icra mahkemesine şikayet yoluna gidilir. Kesinti oranının yanlış hesaplanması ya da haczedilemeyecek bir gelirin haczedilmesi şikayet kapsamındadır ve kısa bir süreye tabidir. Yanlış yolun seçilmesi çoğu zaman esasa girilmeden ret sonucunu doğurur.
Birden Fazla Dosya ve Sıra
Aynı maaş üzerine birden çok haciz konulduğunda kesintiler sırayla uygulanır; sonraki dosyalar önceki dosya kapandıkça devreye girer. İşverenin bu sırayı doğru uygulayıp uygulamadığı takip edilmelidir. Hatalı ödeme yapan işverenin sorumluluğu doğabileceğinden, yazışmalar yazılı olarak yürütülmelidir.
Taksitlendirme ve Anlaşma
Borçlu, icra dairesinde taahhütte bulunarak ödemeyi taksitlendirebilir; ancak taahhüdün ihlali ayrı bir yaptırım riski taşır. Alacaklıyla dosya dışında yapılacak yazılı anlaşmalarda ise ödeme takvimi, hacizlerin kaldırılma zamanı ve dosya masraflarının kime ait olacağı açıkça belirlenmelidir. Sözlü mutabakatlar uygulamada çoğu kez ispatlanamaz.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; takibin türü, tebligat tarihleri ve gelirin niteliği sonucu değiştirebilir. Kesinti başlamadan önce dosyanızı bir hukukçuyla incelemeniz zaman kazandırır.