İcra takibinde satış aşamasına gelinmesi, borçlu için son müdahale imkânının daraldığı andır. İcra ve İflas Kanunu ile Hukuk Muhakemeleri Kanunu çerçevesinde bu rehber; maaş haczinin sınırları, satış sürecine karşı başvuru yolları ve alacaklıyla yapılacak ödeme anlaşmasının hukuki sonuçlarını ele alıyor.
Maaş Haczinde Sınırlar ve Sık Yapılan Hatalar
Maaşın tamamı haczedilemez; kanunda belirlenen orandan fazlasına haciz uygulanması hâlinde icra dairesinin işlemine karşı başvuru yapılabilir. Uygulamada işverenin kesintiyi hatalı hesaplaması, birden fazla dosya için aynı anda kesinti yapılması veya kesintiye tabi olmayan ödemelerin de kesinti kapsamına alınması sık rastlanan hatalardır. Nafaka alacakları bakımından farklı bir sıra ve kapsam söz konusudur; bu ayrım gözden kaçırılmamalıdır.
Haczedilemeyecek Mallar İtirazı
- Borçlunun ve ailesinin geçimi için zorunlu eşyalar
- Mesleğin sürdürülmesi için gerekli araç ve gereçler
- Kanunen haczi mümkün olmayan ödemeler
- Üçüncü kişiye ait olduğu ileri sürülen mallar için istihkak iddiası
Satış Sürecine Karşı Başvuru Kanalları
Kıymet takdirine karşı süresi içinde yapılacak itiraz, satış bedelini doğrudan etkilediği için en kritik başvurudur; itiraz edilmediğinde düşük belirlenen değer üzerinden satış gerçekleşebilir. Satış ilanının usulüne uygun tebliğ edilmemesi, ihalede usulsüzlük bulunması ya da satış şartlarına aykırılık hâlinde ihalenin feshi talebi gündeme gelir. Bu talep kanunda öngörülen kısa süreye tabidir ve gecikme hakkı düşürür.
Adım Sırası
- Dosyanın güncel hesabı alınır; asıl alacak, faiz ve masraflar ayrıştırılır
- Tebligatların usulü kontrol edilir, usulsüz tebligat varsa öğrenme tarihi bildirilir
- Haczedilen malların niteliği ve haciz sırası incelenir
- Kıymet takdiri raporu incelenir, gerekirse itiraz edilir
- Satış tarihinden önce taksitlendirme veya erteleme seçenekleri değerlendirilir
Alacaklıyla Anlaşmanın Sonuçları
Borçlunun alacaklıyla yapacağı taksit sözleşmesi, satış işlemlerini durdurabilir; ancak taksitin aksaması hâlindeki sonuçlar sözleşmede açıkça düzenlenmemişse tartışma doğar. Anlaşmada hangi dosya numarasının kapsandığı, faiz işleyip işlemeyeceği ve ödeme tamamlandığında hacizlerin kaldırılacağı yazılı olmalıdır. Ödeme yapıldığı hâlde haczin kaldırılmaması, ayrıca başvuru gerektiren bir sorundur.
Buradaki açıklamalar genel niteliktedir; takibin türü ve dosyanın aşaması izlenecek yolu değiştirir. Satış tarihi yaklaşan dosyalarda gecikmeden hukuki destek alınması önem taşır.