Elinize bir ödeme emri ulaştığında en kritik dönem ilk günlerdir. İlamsız takip, elinde mahkeme kararı bulunmayan alacaklının da başlatabildiği bir yol olduğundan, takibin dayanağı her zaman kesinleşmiş bir hak değildir. İİK ve HMK çerçevesinde bu rehber, ilamsız takipte borçlunun elindeki seçenekleri ve alacaklıyla anlaşmak ile itiraz etmek arasındaki tercihi ele alır.
Ödeme Emri Geldiğinde İlk Üç Kontrol
- Tebligatın kime, nereye ve hangi tarihte yapıldığı incelenir; usulsüz tebligat iddiası ayrı bir yol açar.
- Takip talebinde gösterilen borcun kaynağı okunur: senet mi, fatura mı, cari hesap mı, kira mı?
- Alacaklının talep ettiği kalemler ayrıştırılır; asıl alacak, işlemiş faiz ve masraf ayrı ayrı değerlendirilir.
İtirazın Etkisi ve Sonrasında Olanlar
Süresi içinde yapılan itiraz, ilamsız takibi kural olarak durdurur. Bu, borcun ortadan kalktığı anlamına gelmez; yalnızca alacaklıyı itirazın kaldırılması veya iptali için harekete geçmek zorunda bırakır. Bu aşamada dosyanın ağırlık merkezi yer değiştirir: alacaklı, elindeki belgenin niteliğine göre farklı bir yolu seçmek durumunda kalır. Borçlu açısından itiraz, zaman kazandıran değil, tartışmayı hukuki zemine taşıyan bir araç olarak görülmelidir.
Borca İtiraz ile İmzaya İtiraz Farkı
Uygulamada en sık yapılan hata, imzaya yönelik itirazın açıkça ve ayrıca belirtilmemesidir. Senede dayanan takiplerde imzanın inkâr edilip edilmediği ayrı bir usul sonucu doğurur. Aynı şekilde borcun bir kısmının kabul edilip kalanına itiraz edilecekse, kabul edilen tutarın net biçimde yazılması gerekir; aksi halde itirazın kapsamı tartışmalı hale gelir.
Anlaşmak Ne Zaman Daha Rasyonel
Belgesi güçlü, itiraz sebebi zayıf bir takipte müzakere yolu genellikle daha az maliyetlidir. Bu durumda görüşmenin yazılı yürütülmesi, ödeme planının dosya numarası belirtilerek kayda geçirilmesi ve ödemelerin icra dosyasına yapılması önemlidir. Elden yapılan ve dosyaya yansımayan ödemeler, sonradan ispatı en güç kalemlerdendir. Buna karşılık zamanaşımı, ödenmiş borç veya yetki itirazı gibi somut bir dayanak varsa, itiraz yolunun tercih edilmesi dosyanın seyrini değiştirebilir.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Takip dosyanızdaki belgeler ve tebligat tarihleri sonucu doğrudan etkilediğinden, karar vermeden önce dosyanızı bir avukatla incelemeniz önerilir.