İlamsız takip, alacaklıya hızlı bir yol sunarken borçluya çok kısa bir savunma penceresi bırakır. İİK ve HMK çerçevesinde işleyen bu süreçte e-haciz uygulamaları, borçlunun durumu fark etmesinden önce hesapları etkileyebilir; bu nedenle tebligat tarihinin doğru tespiti belirleyicidir.
Her Şey Ödeme Emrinin Tebliğiyle Başlar
Ödeme emrinin tebliğ edildiği tarih, dosyadaki bütün sürelerin başlangıç noktasıdır. Tebligatın usulüne uygun yapılıp yapılmadığı, adresin güncel olup olmadığı ve tebliğ şerhinin içeriği ilk kontrol edilmesi gereken noktalardır. Usulsüz tebligat iddiası, ancak öğrenme tarihi ortaya konarak ileri sürülebilir.
Takibin İlk Gününde Bakılacaklar
- Takip talebinde dayanak olarak gösterilen belge nedir?
- Borç kalemleri ve işletilen faiz türü açıkça belirtilmiş mi?
- Tebliğ tarihi ile takip tarihi arasında tutarsızlık var mı?
- Yetkili icra dairesi doğru seçilmiş mi?
İtiraz mı, Şikâyet mi, Dava mı?
Bu üç yolun karıştırılması, alanın en yaygın hatasıdır. Borcun kendisine, tutarına, faize veya dairenin yetkisine yönelik itiraz doğrudan icra dairesine yapılır ve kısa süreye tabidir. Buna karşılık icra müdürlüğünün bir işleminin hatalı olduğu iddiası şikâyet konusudur ve icra hukuk mahkemesine yöneltilir. Borçlu olunmadığının tespiti isteniyorsa ise ayrı bir dava açılması gerekir. Dilekçenin doğru içerikte fakat yanlış makama sunulması, itiraz süresi dolduğu için takibin kesinleşmesiyle sonuçlanabilir.
Haczedilemezlik İddiasını Belgelemek
Hesaplara uygulanan haciz, o hesaptaki paranın kaynağına göre tartışmalı hâle gelebilir. Ücret niteliğindeki ödemelerin yalnızca kanunda belirlenen oranda haczedilebilmesi, sosyal yardım ve benzeri ödemelerin korunması gibi hâller, ancak hesabın niteliği belgelenirse dikkate alınır. Bu nedenle banka hesap dökümünde ödemenin türünü gösteren açıklamalar ve işverenden alınacak yazı önem taşır. Emekli aylığı üzerindeki hacizlerde ise borçlunun daha önce verdiği yazılı muvafakatin bulunup bulunmadığı ayrıca incelenmelidir.
Takip Kesinleşmeden Önce Alınacak Önlemler
İtiraz edilmemesi hâlinde takip kesinleşir ve savunma imkânı büyük ölçüde daralır. Bu nedenle borç gerçekten mevcut olsa bile, tutar ve faiz kalemleri incelenmeden süre geçirilmemelidir. Ödeme yapılmışsa dekontların dosyaya sunulması, mükerrer tahsilatın önüne geçer.
Bu metin genel bilgilendirme amacıyla kaleme alınmıştır. Takibin türü ve tebligatın durumu izlenecek yolu değiştirdiğinden, ödeme emrini aldığınız gün hukuki destek almanız süre kaybını önler.