Borçlunun süresinde yaptığı itiraz takibi durdurur; ancak uyuşmazlığı sona erdirmez. Bu andan sonra süreç, alacaklının seçeceği yola göre iki farklı mecrada ilerler. Bu rehber, itiraz sonrasında borçlunun karşılaşacağı aşamaları ve kullanabileceği savunmaları ele alır.
İtirazdan Sonra Topu Alacaklı Alır
İtiraz üzerine takip durduğunda, harekete geçmesi gereken taraf alacaklıdır. Borçlu bakımından bu dönem beklemekle geçirilmemeli; ödeme belgeleri, banka kayıtları, sözleşme ve yazışmalar tarih sırasına göre düzenlenmelidir. İİK kapsamında alacaklının başvurabileceği iki yol vardır ve borçlunun savunma imkânı bu yollara göre değişir.
İki Ayrı Yol, İki Ayrı Savunma Alanı
- İtirazın kaldırılması: İcra mahkemesinde görülür ve inceleme, kanunda sayılan nitelikteki belgelerle sınırlıdır. Tanık dinlenmesi mümkün olmadığından, savunmanın belgeye dayandırılması gerekir.
- İtirazın iptali: Genel mahkemede açılan bu davada uyuşmazlık her yönüyle incelenir; borcun doğmadığı veya ödendiği iddiası daha geniş delil imkânıyla tartışılabilir.
Alacaklının hangi yolu seçtiği, borçlunun hazırlayacağı savunmanın biçimini doğrudan belirler.
Gecikmiş İtiraz ve Şikâyet
Ödeme emrine süresinde itiraz edilememişse, kusursuz bir engelin varlığı halinde gecikmiş itiraz yoluna başvurulabilir. Bu yolda engelin niteliği ve ortadan kalktığı tarih belgelendirilmelidir; hastalık, uzun süreli yurt dışında bulunma gibi durumlar örnek gösterilebilir. Usule aykırı işlemler bakımından ise şikâyet yolu ayrıca değerlendirilmelidir. Tebligatın usulüne uygun yapılmadığı iddiası, bu aşamanın en sık başvurulan başlığıdır.
Tazminat Riskini Hesaba Katmak
İtirazın haksız olduğu sonucuna varılırsa, borçlu aleyhine asıl alacak üzerinden hesaplanan bir tazminata hükmedilmesi gündeme gelebilir. Aynı şekilde takibin haksız olduğu anlaşılırsa alacaklı bakımından benzer bir sorumluluk doğar. Bu karşılıklı risk, itiraz kararının ciddiyetle değerlendirilmesini gerektirir; borcun bir bölümü gerçekten mevcutsa kısmi itiraz seçeneği düşünülmelidir.
Yapılandırma ile Yargılama Arasındaki Denge
- Alacağın tartışmasız kısmı ile ihtilaflı kısmı ayrıştırılır.
- Faiz ve gider yükünün zaman içinde nasıl artacağı hesaplanır.
- Haczin iş ve nakit akışına etkisi değerlendirilir.
- Anlaşma sağlanırsa, takibin hangi tarihte kaldırılacağı protokolde açıkça yazılır.
Bu değerlendirmelerin tamamı dosyanın somut belgelerine bağlıdır. Genel bilgilendirme niteliğindeki bu metin, dosyanız için alınacak hukuki görüşün yerini tutmaz.