Maaş haczi, borçlunun günlük yaşamını doğrudan etkilediği için itirazların çoğu aceleyle ve yanlış birime yapılır. Oysa İİK sisteminde şikâyet, itiraz ve dava birbirinden ayrı yollardır; hangisinin seçileceği, sorunun icra dairesinin işleminden mi yoksa takibin dayanağından mı kaynaklandığına bağlıdır. Bu liste, o ayrımı en baştan kurmak içindir.
Şikâyet mi, İtiraz mı, Dava mı
Maaşın kanunda öngörülen orandan fazlasının kesilmesi, kesilemeyecek nitelikteki bir ödemeye el atılması ya da haciz yazısının usulüne aykırı düzenlenmesi gibi haller icra dairesinin işlemine yöneliktir ve icra hukuk mahkemesine şikâyet konusudur. Borcun hiç doğmadığı, ödendiği veya zamanaşımına uğradığı iddiası ise takibin türüne göre itiraz ya da menfi tespit yoluyla ileri sürülür. Bu üç yolun karıştırılması, dosyanın esasa girilmeden reddedilmesine yol açar.
İşveren Tarafındaki Zincir
- Haciz yazısının işverene ulaşma tarihi ve ilk kesintinin yapıldığı bordro dönemi
- Bordroda hangi kalemlerin kesinti matrahına dahil edildiği
- Birden fazla haciz varsa sıra cetveli ve kesinti sırası
- Nafaka alacağının bulunup bulunmadığı ve diğer alacaklardan farkı
- Kesintinin durdurulması halinde işverene tebliğ edilecek yazının takibi
Kesinti Oranı ve Muvafakat Sorunu
Maaş üzerindeki hacizde kanun bir üst sınır öngörür; nafaka alacakları bakımından ise farklı bir rejim uygulanır. Borçlunun haczedilebilecek orandan fazlası için verdiği muvafakatin geçerliliği, muvafakatin ne zaman ve hangi koşulda alındığına bağlı olarak tartışılır. Takipten önce alınmış genel nitelikli beyanlara dayanılarak yapılan kesintiler bu yönüyle incelenmelidir.
Başvuru Öncesi Sıralı Kontrol
- Dosyayı UYAP üzerinden inceleyip haciz yazısının tarihini ve içeriğini alın.
- Öğrenme tarihini belgeye bağlayın; şikâyet süresi bu tarihe göre işler.
- Bordro örneklerini işverenden yazılı olarak isteyin.
- Talebi icra dairesine mi yoksa icra hukuk mahkemesine mi yönelteceğinizi belirleyin.
- Kesintinin durdurulmasına ilişkin ara karar talebini dilekçeye ayrıca ekleyin.
Erteleme ve Uzlaşma Seçeneği
Bazı dosyalarda hukuki itiraz yerine taksitlendirme ya da alacaklıyla protokol daha hızlı sonuç verir. Taksit talebinin kabulü halinde kesintinin durumu ve ödeme planının dosyaya işlenmesi kontrol edilmelidir; aksi halde hem taksit ödenip hem kesinti sürebilir.
Bu metin genel bir yol haritasıdır. Takip türü, tebligat tarihleri ve dosya içeriği sonucu değiştirebileceğinden, adım atmadan önce dosyanın incelenmesi önerilir.