Maaşına haciz konulduğunu bordrosundaki kesintiden öğrenen borçlunun ilk sorusu, bu kesintinin nasıl durdurulacağıdır. Cevap, dosyanın hangi aşamada olduğuna bağlıdır: takip henüz kesinleşmemişse yol ödeme emrine itiraz, kesinleşmiş bir takipte usule aykırı bir haciz varsa yol icra hukuk mahkemesine şikayettir. İcra ve İflas Kanunu ile Hukuk Muhakemeleri Kanunu ekseninde bu iki yolun karıştırılması, en sık görülen hak kaybı nedenidir.
Ödeme Emrine İtiraz ile Haczin İlişkisi
İlamsız takipte ödeme emrine itiraz süresi kısadır ve süresinde yapılan itiraz takibi durdurur; durmuş bir takipte haciz uygulanamaz. Bu nedenle borçlunun ilk kontrol etmesi gereken şey, ödeme emrinin kendisine ne zaman tebliğ edildiğidir. Tebligatın usulsüz yapıldığı düşünülüyorsa öğrenme tarihi bildirilerek usulsüz tebligat şikayeti ayrıca gündeme gelir ve bu durumda süre öğrenme tarihine göre yeniden değerlendirilir.
Maaş Haczinde Sınır ve Muvafakat
Maaş ve ücretin tamamı haczedilemez; kanun, borçlunun ve ailesinin geçimi için zorunlu olan kısmın haricinde kalan bölümün, kural olarak dörtte birinden az olmamak üzere haczedilebileceğini düzenler. İki noktaya dikkat edilir: birincisi, nafaka alacakları için farklı bir rejim uygulanır; ikincisi, takipten önce verilen haciz muvafakatleri geçerli kabul edilmez. Birden fazla haciz varsa sıra cetveli mantığıyla kesinti tek dosyaya gider, aynı anda birden çok kesinti yapılamaz.
Şikayet Yolu Nerede Devreye Girer
- Haczedilemeyecek bir kalemin haczedilmesi
- Kanuni orandan fazla kesinti yapılması
- Emekli aylığı gibi özel korumaya tabi ödemelere dokunulması
- Aynı anda birden fazla dosyadan kesinti yapılması
- İşverenin kesintiyi yanlış hesaplaması
Yedi Günlük Sürede Ne Yazılmalı
Şikayet dilekçesinde, öğrenme tarihinin nasıl belirlendiği açıkça anlatılmalıdır. Bordronun tarihi, banka hesabına yatan net tutarın azaldığı ay ve işverenin yazısı bu tarihi somutlaştırır. Talebin kademeli kurulması yerinde olur: haczin tümüyle kaldırılması istenirken, kabul görmezse kesintinin kanuni orana indirilmesi ikinci talep olarak yazılır. Ayrıca kesintinin durdurulmasına ilişkin tedbir talebinin dilekçede yer alması, dosyanın karara çıkacağı süre boyunca ortaya çıkacak zararı sınırlar.
İşverenle İlişkinin Yönetimi
Haciz yazısı işverene tebliğ edildiğinde işveren kesinti yapmak zorundadır ve bu yükümlülüğü yerine getirmemesi kendisine sorumluluk doğurur. Bu nedenle çözüm işverenden değil, icra dairesinden veya mahkemeden alınacak karardan gelir; mahkeme kararı işverene bildirildiğinde kesinti düzeltilir.
Uyarı
Bu bilgiler genel işleyişi anlatır. Takibin türü, tebligat tarihi ve alacağın niteliği izlenecek yolu değiştirdiğinden, kesinti başladığında dosyayı vakit kaybetmeden bir hukukçuya inceletmeniz gerekir.