İcra takibinde borçlunun elindeki en güçlü araç, kısa süre içinde kullanıldığında etkili olan itiraz hakkıdır. Buna paralel yürüyen mal beyanı yükümlülüğü ise ihmal edildiğinde ayrı bir yaptırım riski doğurur. İİK ve HMK bu iki başlığı birbirine bağlar; ödeme emrinin tebliği ise her iki sürenin de başlangıcıdır.
Takibin Türünü Doğru Okuyun
Genel haciz yoluyla takip, kambiyo senetlerine özgü takip ve kiralanan taşınmazların tahliyesine ilişkin takipte itirazın usulü ve etkisi aynı değildir. Kambiyo takibinde itiraz kural olarak takibi kendiliğinden durdurmaz ve icra mahkemesine yapılır; genel haciz yolunda ise süresinde yapılan itiraz takibi durdurur. Ödeme emrinin üst kısmındaki örnek numarası, hangi rejimde olduğunuzu gösteren ilk veridir.
İtirazın İçeriğini Eksik Bırakmayın
- Borcun tamamına mı, bir kısmına mı itiraz ettiğinizi açıkça yazın; kısmi itirazda tutarı belirtin.
- İmzaya itiraz ediyorsanız bunu ayrıca ve açıkça belirtin; genel itiraz imza itirazını kapsamaz.
- Yetkiye itirazınız varsa, itirazla birlikte yetkili icra dairesini de gösterin.
- Zamanaşımı def'ini ileri süreceğinizi ilk dilekçede saklı tutun.
Mal Beyanını Ciddiye Alın
İtiraz etmiş olmak, mal beyanı yükümlülüğünü her hâlde ortadan kaldırmaz. Beyanın kapsamı yalnızca taşınmazlar değildir; alacaklar, araçlar, banka hesapları, ortaklık payları ve düzenli gelir kalemleri de bildirilir. Gerçeğe aykırı beyan ayrı bir sorumluluk doğurur; "malım yok" beyanı da bir beyandır ve gerekçesiyle sunulmalıdır.
Tebligat Gecikmesi ve Usulsüz Tebligat
Bu alandaki en kritik nokta, ödeme emrinin borçluya hiç ulaşmamış ya da usulüne aykırı tebliğ edilmiş olmasıdır. Kişi haczi öğrendiğinde itiraz süresi çoktan geçmiş görünür. Böyle bir durumda yapılacak iş, süreyi geçirdiğini kabul etmek değil; tebligatın usulsüzlüğünü ileri sürerek öğrenme tarihinin esas alınmasını talep etmektir. Bunun için tebligat parçasının incelenmesi, kime ve hangi sıfatla teslim edildiğinin, adres kaydıyla uyumunun ve şerhlerin denetlenmesi gerekir. Adres kaydı güncel değilse, bu durumun ne zaman ve neden oluştuğu da belgelenmelidir.
İtiraz Sonrası Aşamayı Öngörün
Süresinde yapılan itirazdan sonra alacaklının başvuracağı yol bellidir; bu nedenle itiraz dilekçesi yazılırken, karşı tarafın açacağı davada ileri süreceği belgeler de düşünülmelidir. İtirazın kaldırılması aşamasında belge düzeyi, itiraz aşamasındakinden farklıdır.
Yukarıdaki açıklamalar genel bilgi amacı taşır; takip türü ve dosyanızdaki tebligat kayıtları sonucu belirler. Kendi takibiniz için hukuki destek almanız uygun olur.