Konkordato süreci, alacaklı açısından hızlı refleks gerektiren bir alandır. Mühlet kararının doğurduğu sonuçlar ile icra takibindeki yedi günlük itiraz süresi çoğu zaman birbirine karıştırılır. Bu rehber İİK ve HMK çerçevesinde hangi işlemin hangi mercie ve hangi süre içinde taşınacağını ayrıştırır.
Konkordatoda Görevli ve Yetkili Mahkeme
Konkordato talebi, iflâsa tabi borçlular bakımından borçlunun muamele merkezinin bulunduğu yer asliye ticaret mahkemesine yapılır; iflâsa tabi olmayan borçlularda yerleşim yeri esas alınır. Buradaki yetki kesin niteliktedir ve alacaklıların rızasıyla değiştirilemez. Alacaklının farklı bir şehirde tuttuğu icra dosyası, konkordato dosyasının yetkisini kaydırmaz.
Mühlet kararı verildiğinde borçluya karşı yeni takip yapılamaz, başlamış takipler kural olarak durur. Bu tablo, alacaklının elindeki takibi kaybettiği anlamına gelmez; ancak takip işlemlerinin askıya alındığı dönemde sürelerin nasıl işlediği ayrı ayrı denetlenmelidir.
Yedi Günlük İtiraz Nerede Karşımıza Çıkar?
İİK sistematiğinde yedi günlük süre, icra ve iflâs dairelerinin işlemlerine karşı icra mahkemesine yapılan şikâyet ile bazı takip türlerindeki itirazlarda gündeme gelir. Ödeme emrine itiraz süresi ile şikâyet süresi farklı kurumlardır ve farklı mercilere yöneltilir. Alacaklı ya da borçlu, elindeki tebligatın hangi belge olduğunu doğru okumazsa, itirazı süresinde ama yanlış mercie yapmış olur; bu da hakkın kaybı sonucunu doğurabilir.
Kesin Sürelerde Hesaplama Disiplini
- Süre, tebliğ tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlar.
- Sürenin son günü resmî tatile gelirse, takip eden ilk iş günü esas alınır.
- Adli tatilin İİK süreleri üzerindeki etkisi işlem türüne göre ayrıca değerlendirilmelidir.
- Elektronik tebligatta tebliğ anı, fiziki tebligattan farklı hesaplanır.
- Vekille takip edilen dosyalarda tebliğ vekile yapılır; asile yapılan bildirim süreyi başlatmayabilir.
Alacaklı İçin Kritik Kontrol Noktaları
- Mühlet kararının ilanı ve komisere bildirim tarihleri not edilir.
- Alacağın konkordato komiserine süresinde bildirilmesi sağlanır; bildirilmeyen alacak sonraki aşamalarda tartışmaya açılır.
- Rehinli, imtiyazlı ve adi alacak ayrımı baştan yapılır; bu ayrım oylama ve tasdik aşamasında sonuç doğurur.
- Alacaklılar toplantısı ve tasdik duruşması takvimi ayrı bir listede tutulur.
- Tasdik veya ret kararına karşı kanun yolu süresi, karar tarihine değil tebliğ tarihine bağlanarak izlenir.
Yanlış Mercie Başvurunun Bedeli
İcra mahkemesine yapılması gereken şikâyetin genel mahkemeye, ticaret mahkemesine ait talebin icra dairesine yöneltilmesi hâlinde dosya çoğu kez süre dolduktan sonra doğru mercie ulaşır. Konkordato gibi kısa ve kesin sürelerle örülü süreçlerde bu gecikme telafi edilemeyebilir; bu nedenle her belgede muhatap merci baştan işaretlenmelidir.
Yukarıdaki bilgiler genel çerçeve sunar. Borçlunun sıfatı, alacağın niteliği ve mühletin aşaması sonucu belirgin şekilde değiştirdiğinden, konkordato dosyasında adım atmadan önce dosyaya özgü değerlendirme yaptırmanız uygun olur.