Konkordato, alacaklılardan çok borçlunun inisiyatifiyle başlayan bir süreçtir; ancak başladıktan sonra borçlunun hareket alanı komiser denetimi ve mahkeme izniyle çerçevelenir. Bu rehber, İİK ve HMK ekseninde borçlu tarafın hangi haklara sahip olduğunu, hangi işlemlere itiraz edebileceğini ve usul hatalarının süreci nerede kilitlediğini ele alır.
Geçici mühletten kesin mühlete borçlunun konumu
Talebin kabulüyle verilen geçici mühlet, borçluya nefes aldıran ilk koruma katmanıdır: takipler durur, yeni takip yapılamaz ve komiser görevlendirilir. Bu dönem, borçlu için sadece beklenen değil çalışılan bir dönemdir; kesin mühlete geçiş, ön projenin başarı ihtimalinin dosyaya konulan belgelerle inandırıcı biçimde ortaya konulmasına bağlıdır. Borçlu, işletmesini komiserin gözetiminde sürdürür; bazı işlemler için mahkeme izni aranır ve izinsiz yapılan tasarruflar geçersizlik yaptırımıyla karşılaşabilir.
Borçlunun dosyaya koyması gereken omurga
- Konkordato ön projesi ve ödeme planının, gerçekçi nakit akışıyla desteklenmiş hâli
- Malvarlığını gösteren güncel belgeler ve mali tablolar
- Alacaklıları, alacak miktarlarını ve imtiyaz durumunu gösteren liste
- Alacaklıların konkordatoda elde edeceği tutarın tasfiye hâliyle karşılaştırılmasını gösteren tablo
- Projenin başarı ihtimali konusunda makul güvence veren denetim raporu ve dayanakları
Komiser ve mahkeme işlemlerine karşı borçlunun yolları
Borçlu, komiserin işlemlerine karşı sessiz kalmak zorunda değildir. İşletmenin sürdürülmesine engel olan, kapsamı aşan veya ticari gerçekliğe uymayan uygulamalar bakımından mahkemeye başvurulabilir. Alacaklıların mühlete veya projeye yönelik itirazları geldiğinde ise borçlunun savunması, sayısal karşılaştırmaya dayandığında ikna edici olur: itiraz eden alacaklının tasfiye hâlinde eline geçecek tutar ile proje kapsamında alacağı tutar somut biçimde karşılaştırılmalıdır.
Süreci kilitleyen usul hataları
- Ön projenin dosyadaki mali tablolarla çelişmesi; iç tutarsızlık, iyi niyet tartışmasını da beraberinde getirir.
- Mühlet süresince mahkeme iznine tabi bir tasarrufun izinsiz yapılması.
- Alacaklı listesinin eksik verilmesi ve bildirim yükümlülüğünün aksatılması; sonradan ortaya çıkan alacaklı, planın tümünü sarsar.
- Komiser raporlarına karşı görüş bildirme aşamasının kaçırılması ve itirazın ancak karardan sonra dile getirilmesi.
- Mühlet uzatımı talebinin son güne bırakılması.
Son not
Konkordato dosyaları, mali veriyle hukuki usulün iç içe geçtiği süreçlerdir; buradaki genel çerçeve, işletmenizin bilanço yapısına ve alacaklı kompozisyonuna göre değişir. Mühlet talebinden önce mali müşavir ve hukukçu ile ortak bir hazırlık yapılması, sürecin en belirleyici aşamasıdır.