Geçmişte yayımlanmış bir haberin ya da kaydın yıllar sonra arama sonuçlarında ilk sırada çıkması, kişinin bugünkü yaşamını doğrudan etkileyebilir. Unutulma hakkı bu noktada devreye girer; ancak talebin nereye, hangi sırayla ve hangi gerekçeyle yöneltildiği sonucu belirler. Bu rehber, 6698 sayılı KVKK ve 5651 sayılı Kanun ekseninde silme, yok etme ve arama sonuçlarından çıkarma taleplerinin birlikte yönetilmesini ele alır.
İki Ayrı Hedef, İki Ayrı Muhatap
Talebin muhatabı, ulaşılmak istenen sonuca göre değişir. İçeriğin kaynağından kaldırılması isteniyorsa muhatap yayını yapan site; içerik yerinde kalsın ancak ad soyad aramasında çıkmasın isteniyorsa muhatap arama motorudur. Bu ikisi birbirinin alternatifi değildir ve çoğu dosyada paralel yürütülmesi gerekir. Kişisel Verileri Koruma Kurulunun arama motorlarına ilişkin ilke kararı, bu alandaki başvuru yolunu ve değerlendirme ölçütlerini belirginleştirmiştir.
Değerlendirmede Ağırlık Verilen Ölçütler
- İlgili kişinin kamusal yaşamda rol oynayıp oynamadığı
- İçeriğin konusunun güncel bir kamu yararı taşıyıp taşımadığı
- Yayının üzerinden geçen süre ve bilginin güncelliğini yitirmiş olması
- İçeriğin doğruluğu ve varsa devam eden bir yargılamanın akıbeti
- Bilginin çocuklarla veya sağlık gibi özel nitelikli verilerle ilgisi
Beraatle sonuçlanmış bir yargılamaya ilişkin eski haberin arama sonuçlarında kalması, bu ölçütler bakımından en sık kabul gören başvuru gerekçelerinden biridir. Buna karşılık kamuoyunu ilgilendiren güncel bir tartışmaya ilişkin içerikte denge kamu yararı lehine kurulabilir.
Başvuru Sırası ve Süre Yönetimi
- Talep önce veri sorumlusuna, yani içeriği yayımlayan siteye veya arama motoruna yazılı olarak iletilir.
- Başvuru tarihi, kanal ve talep edilen adres listesi kayıt altına alınır.
- Kanunda öngörülen yanıt süresi içinde cevap gelmez veya cevap yetersiz kalırsa Kurula şikâyet yolu değerlendirilir.
- Şikâyet için tanınan süre kısa olduğundan, cevabın gelmemesi hali de takvime işlenir.
- Kişilik hakkı ihlali boyutu ağır basıyorsa sulh ceza hâkimliği yolu ayrıca gözden geçirilir.
Talebi Somutlaştırmak
Genel ifadelerle yapılan başvurular çoğunlukla sonuçsuz kalır. Talep dilekçesinde hangi bağlantı adreslerinin, hangi arama terimleri bakımından sonuçlardan çıkarılmasının istendiği tek tek gösterilmelidir. Ayrıca içeriğin kişiyi tanımlanabilir kıldığı noktalar ve yayının bugün doğurduğu somut zarar, örneklerle açıklanmalıdır.
Bu içerik yalnızca genel bilgilendirme amacı taşır. Yayının niteliği, geçen süre ve kişinin konumu değerlendirmeyi tamamen değiştirebileceğinden, başvurunuzu hazırlamadan önce hukuki görüş almanız uygun olacaktır.