Bir veri ihlali bildirimiyle karşılaşan ya da verisinin izinsiz işlendiğini fark eden ilgili kişi için asıl zorluk, ihlalin varlığını değil kendi verisinin ihlalden etkilendiğini ortaya koymaktır. 6698 sayılı KVKK ve 5651 sayılı Kanun çerçevesinde bu rehber, Kurula şikâyet yolunda delil kurgusuna ve kaçırıldığında hakkı düşüren süre eşiklerine odaklanır.
İhlalin Bireysel Etkisini Gösterme
Genel bir sızıntı haberi ya da veri sorumlusunun kamuya yaptığı duyuru, tek başına bireysel şikâyeti taşımaz. Dosyanın omurgasını şu üçlü oluşturur: verinin o veri sorumlusuna hangi ilişkiyle verildiği, ihlalin kapsamına o veri kategorisinin girdiği ve ilgili kişide somut bir sonucun doğduğu. Üyelik sözleşmesi, fatura, sipariş kaydı ya da başvuru formu ilk halkayı; veri sorumlusunun bildirim metni ikinci halkayı; artan kimlik avı mesajları, yetkisiz giriş denemeleri veya adına açılan hesaplar üçüncü halkayı kurar.
Zorunlu Ön Aşama: Veri Sorumlusuna Başvuru
KVKK, Kurula şikâyetten önce veri sorumlusuna başvurmayı arar. Bu aşama yalnızca bir formalite değil, aynı zamanda delil üretme aşamasıdır. Başvuru yazılı ve tarihi belgelenebilir bir kanalla yapılmalı; talepler tek tek numaralandırılmalıdır: hangi verilerin işlendiği, kime aktarıldığı, hukuki sebebin ne olduğu, silme veya yok etme talebi. Veri sorumlusunun sessiz kalması ya da yüzeysel yanıtı, sonraki aşamada başlı başına bir dayanak hâline gelir.
Sürede Kaybedilen Dosyalar
Uygulamada en çok hak kaybı burada yaşanır. Veri sorumlusunun yanıt için kanunda öngörülen süresi vardır; ilgili kişinin Kurula şikâyet süresi ise yanıtın öğrenilmesinden itibaren işlemeye başlar ve her hâlükârda başvuru tarihinden itibaren işleyen azami süreyle sınırlıdır. Yanıt gelmediğinde saatin durduğunu sanmak yanlıştır; süre, yanıt beklenirken de akar. Bu nedenle başvuru tarihi, yanıt tarihi ve azami sürenin son günü aynı takvim notunda tutulmalıdır.
İdari Yol ile Tazminat Yolunun Ayrımı
Kurula şikâyet idari yaptırım süreci işletir; kişilik hakkı ihlali veya zarar nedeniyle tazminat talebi ise ayrı bir dava yoludur ve kendi zamanaşımına tabidir. İçeriğin internette yayılması söz konusuysa 5651 sayılı Kanun kapsamındaki içeriğin çıkarılması ve erişimin engellenmesi yolu üçüncü bir hat olarak paralel yürütülebilir. Bu üç hattın karıştırılması, doğru talebin yanlış mercie sunulmasına yol açar.
Son Söz
Bu metin genel bilgilendirme niteliğindedir ve her veri ihlali dosyası, işlenen veri kategorisine ve veri sorumlusunun konumuna göre farklı sonuç doğurur. Verinizin özel nitelikli kategoride olduğunu düşünüyorsanız süreci başlatmadan önce hukuki destek almanız önerilir.