Kişisel verilerinin hukuka aykırı işlendiğini fark eden kişilerin büyük bölümü doğrudan Kurula şikâyet dilekçesi gönderir. Bu dilekçelerin önemli bir kısmı esasa hiç girilmeden geri döner; çünkü KVKK sistematiğinde şikâyet, bir ilk kapı değil ikinci aşamadır.
Önce Veri Sorumlusuna Başvuru
6698 sayılı Kanun, ilgili kişinin taleplerini öncelikle veri sorumlusuna yöneltmesini öngörür. Veri sorumlusu talebi en geç otuz gün içinde sonuçlandırmakla yükümlüdür. Talep reddedilir, verilen cevap yetersiz bulunur veya süresinde hiç cevap verilmezse, ilgili kişi cevabı öğrendiği tarihten itibaren otuz ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde Kurula şikâyette bulunabilir. Bu ön başvuru atlandığında şikâyet incelenmez ve arada geçen zamanda süreler işlemeye devam eder.
Başvuru Metni Aynı Zamanda Delildir
Veri sorumlusuna gönderilen ilk yazı, sonraki aşamada dosyanın omurgasını oluşturur. Bu nedenle metinde kimliğin belirlenebilir olması, talebin hangi veri kategorisine ilişkin olduğu ve ne istendiği açık biçimde yazılmalıdır. Başvurunun gönderim şekli de önemlidir; ulaştığını belgeleyen bir kanal seçilmediğinde, karşı taraf başvurunun kendisine hiç iletilmediğini savunabilir. Cevap gelmediği iddiası ancak gönderim kaydıyla anlam kazanır.
Hangi Belgeler Toplanır
- Verinin nasıl ele geçtiğini gösteren bildirim, e-posta veya kısa mesaj örnekleri
- Veri sorumlusunun aydınlatma metni ve varsa alınan açık rıza kaydı
- Başvuru yazısı ile gönderim ve teslim kayıtları
- Verilen cevap ve cevabın tarihi
- İhlalin kamuya duyurulmuş olması hâlinde ilgili duyuru
Kurul Kararından Sonra Hangi Mahkeme
Kurulun verdiği karar, ilgili kişiyi ya da veri sorumlusunu tatmin etmeyebilir. Kurul kararlarına karşı başvurulacak yol idari yargıdır; bu nedenle uyuşmazlık asliye hukuk mahkemesine değil idare mahkemesine taşınır. Buna karşılık ihlal nedeniyle uğranılan maddi ve manevi zararın tazmini talebi adli yargının alanındadır ve Kurula şikâyetten bağımsız olarak ileri sürülebilir. Eğer aynı olay bir yayın veya içerik üzerinden yayılmışsa, içeriğin kaldırılması bakımından 5651 kapsamındaki ayrı usul de gündeme gelir. Üç yolun birbirini beklemesi zorunlu değildir; ancak hangi talebin nereye gideceği baştan ayrıştırılmalıdır.
Buradaki açıklamalar genel niteliktedir. Verinin türü, işleme amacı ve veri sorumlusunun sıfatı değerlendirmeyi değiştirebileceğinden, başvuru metni yazılmadan önce bireysel hukuki görüş alınması yerinde olur.