Bir anonim veya limited şirkette alınan genel kurul kararı, çoğu zaman ortaklar arasındaki gerilimin görünen yüzüdür. TTK ve TBK ile 6102 sayılı düzenlemenin çerçevesinde, karara karşı yürütülecek hukuki mücadelede ihtiyati tedbir talebi, dava sonuçlanana kadar oluşacak fiili durumu engellemenin başlıca aracıdır; ancak bu talebin usulü çok dar bir zaman aralığına sıkışır.
Hangi Dava, Hangi Sakatlık?
Genel kurul kararlarına karşı başvurulacak yol, kararın taşıdığı sakatlığın ağırlığına göre değişir. Kanuna, esas sözleşmeye veya dürüstlük kuralına aykırılık iptal davasının konusudur ve kısa bir hak düşürücü süreye tabidir. Pay sahibinin vazgeçilmez haklarını ortadan kaldıran, eşit işlem ilkesini temelden zedeleyen veya sermayenin korunmasına aykırı kararlar ise butlan kapsamında değerlendirilir ve süre sınırı bakımından farklı bir rejime tabidir. Dilekçede yanlış nitelendirme yapılması, süresi geçmiş bir iptal talebi görünümü yaratabilir.
Muhalefet Şerhinin Kayda Geçirilmesi
İptal davası açabilmek için toplantıda hazır bulunup karara olumsuz oy vermiş ve muhalefetini tutanağa geçirmiş olmak, çoğu halde aranan bir koşuldur. Uygulamada en çok karşılaşılan usul hatası, muhalefetin sözlü olarak dile getirilip tutanağa yazdırılmamasıdır. Şerhin hangi gündem maddesine ilişkin olduğu ve gerekçesi açıkça yazılmalı, tutanak imzalanmadan önce metin kontrol edilmelidir.
İhtiyati Tedbirle Kararın Uygulanmasını Durdurmak
Dava açılmış olması kararın icrasını kendiliğinden durdurmaz. Yönetim kurulu seçimi, sermaye değişikliği veya önemli bir malvarlığı devri söz konusuysa, dava sonuçlanana kadar tescil ve uygulama işlemlerinin durdurulması ayrıca talep edilmelidir. Talebin kabulü için yaklaşık ispat aranır; bu nedenle toplantı çağrısı, hazır bulunanlar listesi, gündem ve tutanak gibi belgelerin dilekçeye baştan eklenmesi gerekir. Teminat yatırılması istenebileceği ve tedbir kararının tebliğ ile uygulanacağı da planlamaya dahil edilmelidir.
Toplantı Öncesi ve Sonrası Usul Denetimi
- Çağrının usulüne uygun yapılıp yapılmadığı ve süresine uyulup uyulmadığı kontrol edilir.
- Gündem maddelerinin kapsamı ile alınan kararların örtüşüp örtüşmediği karşılaştırılır.
- Toplantı ve karar yeter sayılarının tutanaktan doğrulanması sağlanır.
- Temsil belgeleri ve vekâletnamelerin geçerliliği incelenir.
- Bakanlık temsilcisi gerektiren hallerde bu koşulun sağlanıp sağlanmadığı not edilir.
Sürenin Yönetimi
İptal davasında süre karar tarihinden itibaren işler ve kısa olduğundan, belge toplama süreci dava dilekçesinin hazırlanmasını bekletmemelidir. Eksik belgeler için dilekçede getirtme talebinde bulunmak, süre içinde dava açmayı ertelemekten her zaman daha güvenlidir. Tedbir talebinin de dava ile birlikte sunulması, aradaki boşlukta tescil işlemlerinin tamamlanmasını önler.
Bu metin genel çerçeveyi anlatır. Şirketin türü, esas sözleşme hükümleri ve pay yapısı sonucu belirgin biçimde etkileyeceğinden, karar tutanağını elde ettikten sonra vakit kaybetmeden bir hukukçuyla değerlendirme yapmanız yerinde olur.