Genel kurul kararlarına karşı açılacak iptal davasında en belirleyici unsur, davanın hangi mahkemede ve hangi süre içinde açıldığıdır. TTK sisteminde iptal davası, kararın alındığı tarihten itibaren işleyen üç aylık hak düşürücü süreye bağlanmıştır; bu süre geçtikten sonra karar, sakat olsa dahi iptal davasına konu edilemez. İhtiyati tedbir talebi ise bu davanın gölgesinde değil, kendi şartlarıyla değerlendirilir.
Görevli mahkeme ve şirket merkezinin belirleyiciliği
Anonim ve limited şirketlerde ortaklık ilişkisinden doğan uyuşmazlıklar asliye ticaret mahkemesinin görev alanındadır. Yetki bakımından ise şirket merkezinin bulunduğu yer mahkemesi esas alınır ve bu kural, davalı ortakların ikametgâhına göre değiştirilemez. Merkezin ticaret sicilindeki adresle fiilî adresin farklı olduğu hâllerde sicil kaydı esas alınmalı, sicil gazetesi örneği dilekçeye eklenmelidir.
Dava açabilecek kişiler ve muhalefet şerhi
- Toplantıda hazır bulunup karara olumsuz oy veren ve muhalefetini tutanağa geçirten pay sahipleri.
- Çağrının usulüne uygun yapılmaması, gündemin duyurulmaması gibi hâllerde toplantıya katılmamış pay sahipleri.
- Kararın icrası kişisel sorumluluğunu doğuracaksa yönetim kurulu ve üyeleri.
Muhalefet şerhinin tutanağa yazdırılmaması, uygulamada en sık karşılaşılan ve sonradan telafisi güç olan eksikliktir. Toplantı sırasında şerhin hangi karara ilişkin olduğunun açıkça belirtilmesi gerekir.
İhtiyati tedbirin ölçüsü: kararın icrasının durdurulması
Tedbir talebinde amaç, dava sonuçlanana kadar geri dönülemez sonuçların önlenmesidir. Bu nedenle talep, genel ifadelerle değil; hangi kararın hangi sonucunun durdurulmasının istendiği belirtilerek kurulmalıdır. Yaklaşık ispat ölçütü, iddianın kesin kanıtını değil, ciddi bir ihtimal düzeyinde ortaya konmasını gerektirir. Mahkemenin takdir edeceği teminat, tedbirin uygulanabilirliği açısından baştan planlanmalıdır.
Süreyi ve dosyayı birlikte yönetmek
- Toplantı tarihini, tutanağın düzenlenme gününü ve tescil-ilan tarihlerini ayrı ayrı kaydedin.
- Çağrı belgeleri, gündem, hazirun cetveli ve vekâletnameleri eksiksiz toplayın.
- Hangi kararın hangi gerekçeyle sakat olduğunu karar bazında ayrıştırın; toplu iptal talebi çoğu kez zayıf kalır.
- Tedbir talebini dava dilekçesiyle birlikte sunun, ayrı bir aşamaya bırakmayın.
- Butlan iddiası ile iptal iddiasının farklı hukukî sonuçlar doğurduğunu göz önünde tutun.
Buradaki bilgiler yol gösterici bir çerçeve sunar; her genel kurulun gündemi ve şirketin pay yapısı farklı sonuçlar doğurabilir. Süreye bağlı bir talebiniz varsa değerlendirmeyi vakit geçirmeden bir hukukçuyla yapmanız isabetli olur.