Ortaklar arasındaki gerilim çoğu zaman genel kurul salonunda değil, bir talebin hangi usulle ileri sürüleceği tartışmasında düğümlenir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu kapsamındaki uyuşmazlıkların bir bölümünde dava açmadan önce arabulucuya gitmek zorunludur; bu adım atlanırsa dava usulden reddedilir ve arada işleyen süreler kaybedilebilir.
Hangi Talep Hangi Kapıdan Girer
TTK, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri bakımından ticari davalarda arabuluculuğu dava şartı olarak düzenlemiştir. Buna karşılık genel kurul kararının iptali, şirketin feshi veya ortaklıktan çıkarma gibi eda niteliği taşımayan talepler bu kapsam dışındadır. Şirket içi uyuşmazlıklarda talepler çoğu zaman iç içe geçtiği için, dilekçe hazırlanmadan önce her kalemin ayrı ayrı sınıflandırılması gerekir.
Genel Kurul Kararlarında Kısa Süre
Genel kurul kararlarının iptali davası, TTK uyarınca karar tarihinden itibaren üç ay içinde açılmalıdır. Bu süre hak düşürücü niteliktedir ve toplantıya katılmayan pay sahipleri bakımından da işler. Bu nedenle karara muhalefetin toplantı tutanağına geçirilmesi, çağrının usulüne uygun yapılıp yapılmadığının kontrolü ve hazır bulunanlar listesinin temini karar tarihinden hemen sonra tamamlanmalıdır.
Dosyanın Delil Omurgası
- Ana sözleşme ve tüm tadil metinleri ile pay defteri kayıtları
- Genel kurul ve yönetim kurulu karar defterleri, çağrı ilanları
- Ortaklar arası sözleşmeler ve TBK hükümlerine tabi yan anlaşmalar
- Şirketin ticari defterleri ve bunların açılış ile kapanış onayları
- Ortaklar cari hesabı ve şirketten yapılan ödemelere ilişkin banka kayıtları
Ticari Defterlerin Belirleyici Rolü
Şirket içi uyuşmazlıklarda ispatın merkezinde ticari defterler yer alır. Usulüne uygun tutulmuş ve onaylanmış defterler sahibi lehine de delil olabilirken, onayları eksik defterler yalnızca aleyhe delil oluşturur. Bu nedenle dava öncesinde defterlerin durumu bilirkişi gözüyle gözden geçirilmeli; eksiklik varsa iddia buna göre kurulmalıdır. Şirket kayıtlarına ulaşamayan azlık pay sahibi için bilgi alma ve inceleme hakkı ile özel denetçi talebi, dava öncesi bilgi açığını kapatan araçlardır.
Bilgilendirme
Ticaret hukuku uyuşmazlıklarında talebin niteliği hem dava şartını hem süreyi değiştirdiğinden, bu genel çerçeve somut dosyanın yerini tutmaz. Ortaklık ilişkinizde bir karar veya talep gündeme geldiyse, üç aylık süre gibi kısa eşikleri kaçırmamak için erkenden hukuki değerlendirme alınması önerilir.