Ticari uyuşmazlıklarda kararın kendisi kadar, karara kadar geçen sürede karşı tarafın ne yapabildiği önemlidir. Pay devri, marka kullanımı, teminat mektubunun nakde çevrilmesi veya stokun elden çıkarılması gibi işlemler tamamlandığında, sonradan alınan hüküm çoğu zaman kâğıt üzerinde kalır. TTK ve TBK ile HMK usul hükümlerinin birlikte işlediği bu alanda ihtiyati tedbir, hızlı ama teknik disiplin isteyen bir araçtır.
Tedbirin Konusunu Cümle Cümle Tanımlayın
Talep ne kadar genel yazılırsa, kabul edilme ihtimali ve uygulanabilirliği o kadar düşer. Tedbirin neye yönelik olduğu tereddütsüz olmalıdır: belirli bir pay defteri kaydının işlenmemesi, belirli bir marka altında satışın durdurulması, belirli bir banka hesabındaki tutarın belirli bir miktar için bloke edilmesi gibi. İnfaz edilebilirlik testini uygulayın: kararı eline alan icra müdürü veya sicil memuru ne yapacağını tereddütsüz anlıyor mu?
Yaklaşık İspatı Belge Sırasıyla Kurun
Tedbir talebinde tam ispat aranmaz; ancak yaklaşık ispat da rastgele ek listesi demek değildir. Sözleşme metni, ihtarname, cari hesap ekstresi, sipariş ve teslim yazışmaları, ticaret sicil kayıtları ve varsa bilirkişi görüşü, iddianın kronolojisini takip eden bir sırayla sunulmalıdır. Gecikmesinde sakınca bulunduğu iddiası da somut bir olayla desteklenmelidir.
Usule Aykırı İşlem: Tedbiri Kaybettiren Ayrıntılar
- Kararın ardından tedbirin uygulanması için öngörülen süre içinde işlem başlatılmaması
- Tedbirden sonra esas hakkındaki davanın süresinde açılmaması
- Teminatın yatırılmaması veya karar şartına uygun türde verilmemesi
- Yetkili ve görevli mahkemenin sözleşmedeki yetki kaydı gözetilmeden belirlenmesi
- Karşı tarafa yapılması gereken bildirimlerin eksik bırakılması
Karşı Taraftaysanız: İtiraz Kurgusu
Tedbire itirazda üç eksen işe yarar: talebin dayandığı iddianın yaklaşık ispat düzeyine ulaşmadığı, tedbirin ölçüsüz olduğu ve teminatın doğacak zararı karşılamaya yetmediği. Ölçüsüzlük iddiası soyut kalmamalı; tedbirin işletmeye günlük veya aylık maliyeti belgelendirilmelidir. Haksız tedbirden doğan zararın tazmini imkânı da baştan not edilmelidir.
Sözleşme Aşamasında Alınabilecek Önlemler
- Yetki, tahkim ve uygulanacak hukuk kayıtlarını birbiriyle çelişmeyecek biçimde yazın.
- Teminat ve cezai şart hükümlerini ölçülebilir tutarlara bağlayın.
- Fesih ve temerrüt bildirimlerinin usulünü, adresini ve kanalını sözleşmede belirleyin.
- Kayıt ve mutabakat düzenini, sonradan delil olacak biçimde kurun.
Ticari dosyalarda tedbir kararının etkisi sektöre ve karşı tarafın yapısına göre değişir. Bu içerik genel çerçeve sunar; talebinizi hazırlamadan önce sözleşme metninizi ve elinizdeki belgeleri bir hukukçuyla gözden geçirmeniz isabetli olur.