Kişisel verilerin sızdırılması ya da özel nitelikli içeriğin izinsiz yayımlanması halinde en kritik değişken zamandır. İçerik yayıldıkça kaldırma talebinin etkisi azalır. Buna rağmen çoğu başvuru, doğru merci belirlenemediği için ilk günlerde boşa harcanır. TCK 243-245, 5651 sayılı Kanun ve KVKK ekseninde bu rehber, paralel yürütülmesi gereken üç hattı ayrıştırır.
Aynı Anda Yürümesi Gereken Üç Hat
- İçeriğin kaldırılması: 5651 sayılı Kanun kapsamında, kişilik hakkı ihlali iddiasıyla sulh ceza hakimliğine başvurulur; talep kısa sürede karara bağlanır.
- Suç duyurusu: sisteme girme, verileri hukuka aykırı olarak ele geçirme veya yayma gibi fiiller bakımından muhatap Cumhuriyet başsavcılığıdır.
- Veri sorumlusuna yönelik süreç: KVKK kapsamında ihlalin kaynağındaki kuruluşun yükümlülükleri ayrıca değerlendirilir.
Bu üç hat birbirinin alternatifi değildir. Yalnızca suç duyurusuyla yetinildiğinde içerik çevrim içi kalmaya devam eder; yalnızca kaldırma kararı alındığında ise ihlalin kaynağı tespit edilmemiş olur.
Kaldırma Talebinde Adres Bilgisi Belirleyicidir
Sulh ceza hakimliğine yapılacak başvuruda, kaldırılması istenen içeriğin tam bağlantı adresi tek tek gösterilmelidir. Site adının yazılmasıyla yetinilen başvurular, hangi içeriğin hedeflendiği belirsiz kaldığı için sonuç doğurmaz. Aynı içerik farklı adreslerde çoğaldıysa her biri ayrı satır halinde listelenmelidir. Başvurudan önce içerik veya yer sağlayıcıya doğrudan yapılan uyarı da bir seçenektir; ancak bu başvurunun cevapsız kalması ihtimaline karşı yargısal yol paralel olarak hazırlanmalıdır.
Delil Kaybolmadan Sabitlenmeli
İçerik kaldırıldığında ceza soruşturmasında kullanılacak delil de ortadan kalkabilir. Bu nedenle kaldırma talebinden önce içeriğin tarih ve saat bilgisiyle birlikte kaydedilmesi gerekir. Ekran görüntüsü tek başına zayıf kalabildiğinden, mümkün olduğunca bağlantı adresi, yayın tarihi ve erişim tarihini içeren bir tespit tutanağı düzenlenmesi tercih edilmelidir. Uygulama içi mesajlaşmalarda ise yedeklemenin bozulmadan alınması önemlidir.
İhlalin Kaynağındaki Kuruluşun Yükümlülüğü
Sızıntı bir kurumun sisteminden kaynaklanıyorsa, o kurumun veri sorumlusu sıfatıyla ihlali ilgili kişilere ve Kurula bildirme yükümlülüğü doğar. Bu bildirimin yapılmamış olması, ilgili kişinin başvurusunda ayrıca ileri sürülebilecek bir husustur. İlgili kişi olarak yapılacak başvuruda önce veri sorumlusuna yazılması, ancak bunun sonucuna göre Kurula şikayet edilmesi gerektiği de gözden kaçırılmamalıdır.
Erişim Engelinin Sınırı
Kaldırma veya erişim engelleme kararı, içeriğin arama motoru sonuçlarındaki izlerini kendiliğinden silmez. Bu nedenle karar alındıktan sonra bağlantıların ilgili platformlara iletilmesi ve sonucun takip edilmesi gerekir. Yurt dışı kaynaklı platformlarda uygulamanın gecikebildiği dikkate alınarak, karar metninin sunulacağı kanalın baştan belirlenmesi süreci hızlandırır.
Bilgilendirme
Buradaki açıklamalar genel niteliktedir. İçerik kaldırma dosyalarında ilk günler belirleyici olduğundan, ihlali fark ettiğiniz anda delilleri sabitleyip üç hattı birlikte planlayacak bir hukukçuya başvurmanız önerilir.