Hesabına erişemeyen kişinin ilk sorusu genellikle aynıdır: bu engelleme kimin kararı? Cevap, izlenecek yolu tamamen değiştirir. 5411 sayılı Bankacılık Kanunu çerçevesindeki banka içi tedbirler, 5549 sayılı Kanun kapsamındaki yükümlülükler ve TCK 282 kapsamındaki suç soruşturması birbirinden farklı usullere tabidir. SPK tarafından yürürlüğe konulan kripto varlık düzenlemeleri de platform kaynaklı işlemlerde ayrı bir katman oluşturur.
Önce blokenin kaynağını ayırın
Uygulamada üç ayrı durum karıştırılır: savcılık veya mahkeme kararına dayanan el koyma, idari makam kaynaklı tedbir ve bankanın kendi risk politikası gereği uyguladığı kısıtlama. Yanlış mercie yapılan itiraz hem zaman kaybettirir hem de dosyada gereksiz bir savunma izi bırakır. Bu nedenle ilk adım, bankadan kısıtlamanın dayanağının yazılı olarak talep edilmesidir.
Bankaya itirazın yazılı ve izlenebilir olması
- Talep, şube nezdinde sözlü görüşmeyle değil kayıt altına alınan yazılı başvuruyla yapılır.
- Başvuruda hesap hareketlerinin hangi bölümüne itiraz edildiği tarih aralığıyla belirtilir.
- Fonun kaynağını gösteren belgeler baştan sunulur; sonradan sunulan belge güven sorununu büyütür.
- Bankanın cevabı ve cevap tarihi, sonraki aşamalarda süre hesabının dayanağı olur.
Ceza soruşturması varsa izlenecek yol
El koyma kararı bulunan hâllerde çözüm bankada değil, soruşturmayı yürüten makamda aranır. Bu aşamada karara itiraz yolu ve süresi kararın tebliğine bağlı olarak işler; öğrenme tarihinin belgelenmesi kritik önemdedir. İtiraz dilekçesinde soyut mağduriyet anlatımı yerine, malvarlığının suçla bağlantısız olduğunu gösteren belge zinciri kurulmalıdır.
Fon kaynağını belgeleyen dosya
- Gelirin niteliğine göre bordro, fatura, sözleşme veya beyanname örnekleri toplanır.
- Kripto işlemlerinde platform çıktıları, cüzdan adresleri ve transfer zinciri kronolojik olarak sıralanır.
- Üçüncü kişilerden gelen transferler için hukuki sebep açıklaması hazırlanır.
- Belgeler arasındaki tutar farkları önceden açıklanır; açıklanmayan fark inceleme süresini uzatır.
Genel uyarı
Bloke dosyalarında acele hazırlanan savunma çoğu zaman kalıcı zarar verir; çünkü ilk beyan sonraki aşamaların çerçevesini belirler. Belgeye dayanmayan hiçbir açıklama, inceleme makamı nezdinde sonuç doğurmaz. Buradaki anlatım genel niteliktedir; hesabınıza ilişkin somut durumun bir hukukçu eşliğinde değerlendirilmesi gerekir.