Kripto kaynaklı bir işlem sonrası banka hesabının bloke edilmesi, mağdur ile şüpheli konumundaki kişiyi aynı anda etkileyebilen bir sonuçtur. Doğru adımı atmanın ilk şartı, blokenin kaynağını tespit etmektir; çünkü itiraz mercii buna göre değişir. Bu rehber 5411, 5549 sayılı kanunlar ile SPK kripto varlık düzenlemeleri ve TCK 282 ekseninde bloke tipolojisini ele alır.
Blokenin Üç Farklı Kaynağı
- Soruşturma kapsamında adli merci kararıyla konulan el koyma veya tedbir.
- 5549 sayılı Kanun kapsamında işlemin askıya alınması yönündeki idari süreç.
- Bankanın kendi risk politikası veya sözleşmesel gerekçeyle uyguladığı kısıtlama.
Bu üçü aynı ekranda benzer görünür; ancak hukuki rejimleri tamamen farklıdır. Bankadan alınacak yazılı gerekçe talebi, doğru yolu belirlemenin ilk adımıdır.
Adli Kaynaklı Blokede İtiraz Yolu
El koyma ve benzeri koruma tedbirlerine karşı CMK hükümleri çerçevesinde sulh ceza hakimliğine itiraz edilir. İtiraz dilekçesinde, hesaba giren paranın suç kaynaklı olmadığını gösteren belge zinciri sunulmalıdır: gelir kaynağı, önceki hesap hareketleri, borsa işlem geçmişi ve varsa ticari faaliyet kayıtları. Sadece mağduriyet anlatısı yeterli olmaz; paranın izinin belgelenmesi gerekir.
Aklama İsnadına Karşı Savunmanın Ekseni
TCK 282 kapsamındaki isnat, malvarlığı değerinin suçtan kaynaklandığının bilinmesi unsuruna dayanır. Hesabı üçüncü kişiye kullandırma, tanımadığı kişiden gelen parayı kriptoya çevirip iletme gibi davranışlar bu isnadın odağındadır. Savunma kurulurken işlem trafiğinin tarih, tutar ve karşı taraf bilgileriyle tablolaştırılması, soyut beyandan çok daha etkilidir.
Mağdur Tarafında Yol Haritası
- Suç duyurusu ile birlikte, paranın gittiği hesaplar üzerinde tedbir talep edilir.
- Platform yurt dışı merkezliyse, kayıtların temini için savcılıktan talep yazılması istenir.
- Yatırım vaadiyle yapılan işlemlerde sözleşme, yazışma ve tanıtım materyalleri delil olarak toplanır.
- Yetkisiz faaliyet iddiası varsa, ilgili düzenleyici kuruma bildirim ayrı bir hattır.
Uzlaşma Teklifi Karşısında Karar
Karşı taraf zararın kısmen giderilmesini teklif ettiğinde, teklifin ceza dosyasındaki etkisi ile hukuk davasındaki etkisi ayrı ayrı değerlendirilmelidir. Kısmi ödeme karşılığında verilen geniş kapsamlı ibra beyanları, kalan zarara ilişkin talep hakkını da tüketebilir. Bloke kaldırılmadan yapılan ödeme taahhütlerinin uygulanabilirliği ayrıca sorgulanmalıdır.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır. İşlem zinciri, platformun statüsü ve blokenin kaynağı dosyadan dosyaya değişir; hesap dökümleriniz ve yazışmalarınızla birlikte hukuki destek almanız gerekir.