Kripto varlık üzerinden gerçekleşen dolandırıcılıklarda mağdurun karşılaştığı temel güçlük, paranın hem hızlı hareket etmesi hem de birden fazla ülkeye yayılmasıdır. 5411 ve 5549 sayılı Kanunlar, SPK'nın kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeleri ve TCK hükümleri çerçevesinde yürüyen süreçte, doğru mercie doğru zamanda başvurmak fiili sonucu belirler.
Şikayetin muhatabı kimdir
Bu tür dosyalarda soruşturmayı yürütecek makam Cumhuriyet başsavcılığıdır. Düzenleyici kurumlara yapılan ihbarlar denetim boyutuyla ilgilidir; kişinin kaybının iadesini sağlamaz. Aynı şekilde platformun müşteri hizmetleriyle yapılan yazışmalar delil değeri taşısa da, soruşturma başlatmaz. En yaygın hata, haftalarca platformla yazışıp savcılığa başvuruyu geciktirmektir.
Zincir üstü izin toplanması
- Her transfer için işlem kimliği (hash), tarih-saat, ağ bilgisi ve tutar kaydedilir.
- Gönderen ve alıcı cüzdan adresleri tam olarak, kısaltılmadan yazılır.
- Borsa hesabından yapılan çekimlerde işlem geçmişinin kurum onaylı dökümü talep edilir.
- Fiat aşamadaki banka havalelerinin dekontları ayrı bir başlıkta toplanır.
Anlatının kurgusu: vaadin kaydı
Dolandırıcılık iddiasında belirleyici olan, mağduru işleme yönelten aldatıcı davranıştır. Bu nedenle yatırım getirisi vaadi içeren mesajlar, sahte panel ekran görüntüleri, sahte belge ve sözde lisans görselleri kronolojik olarak sıralanmalıdır. Kimlik doğrulaması yapılan bir platform söz konusuysa, hesabın hangi bilgilerle açıldığı da not edilmelidir. Suçun bilişim sistemleri araç kılınarak işlenmiş olması nitelikli hale ilişkin değerlendirmeye konu olabileceğinden, teknik ayrıntılar dilekçede açıkça yer almalıdır.
Erken talep edilmesi gereken tedbirler
- Fiat aşamada paranın geçtiği banka hesapları için tedbir talebi.
- Yurt içinde faaliyet gösteren hizmet sağlayıcılar nezdindeki hesap ve işlem kayıtlarının muhafazası.
- Kullanılan telefon numaraları ve alan adlarına ilişkin kayıtların istenmesi.
- Aynı yapıdan zarar gören diğer kişilerin dosyalarının birleştirilmesi talebi.
Süre hakkında doğru bilinen yanlış
Dolandırıcılık şikayete bağlı bir suç olarak görülüp "nasıl olsa altı ay süre var" düşüncesiyle beklemek yaygın bir yanılgıdır. Buradaki asıl kısıt hukuki süre değil, fiili süredir: cüzdanlar arasında birkaç kez dolaşan varlıklar kısa sürede takip edilemez hale gelir. Bu nedenle şikayet, kayıp fark edilir edilmez yapılmalıdır.
Bu metin genel bir çerçeve sunar; her dosyanın teknik akışı ve tarafları farklıdır. Varlığın izinin sürülebildiği pencere dar olduğundan, ilk günlerde hukuki destek alarak dilekçenizi teknik verilerle birlikte hazırlamanız önerilir.