Banka hesabına ya da kripto varlık hesabına konulan blokede ilk yapılması gereken, tedbirin kaynağını doğru tespit etmektir. 5411 ve 5549 sayılı Kanunlar, SPK'nın kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeleri ve TCK 282 kapsamındaki aklama iddiası birbirinden farklı sonuçlar doğurur. Bu rehber, blokenin çözülmesi için savcılık aşamasında sunulacak belge setine ve ispat kurgusuna odaklanır.
Blokeyi kim koydu? İlk tespit
Uygulamada birbirine karıştırılan üç ayrı durum vardır: bankanın kendi risk politikası gereği uyguladığı işlem kısıtı, MASAK incelemesi kapsamında getirilen geçici tedbir ve savcılık ya da mahkeme kararına dayanan el koyma. Hangisi olduğu bilinmeden yazılan dilekçe, çoğu zaman yanlış mercie gider ve haftalar kaybedilir. Bankadan alınacak yazılı bilgi ile hesabın hangi karara istinaden kapatıldığı öncelikle netleştirilmelidir.
Paranın kaynağını gösteren belge seti
- Hesaba giren her kalemin karşılığı: maaş bordrosu, satış sözleşmesi, tapu, fatura, serbest meslek makbuzu.
- Kripto işlemlerinde platform ekstresi, cüzdan adresleri ve transfer geçmişi; işlem zinciri kesintisiz olacak şekilde sıralanır.
- Karşı tarafla yapılan yazışmalar; özellikle satış ilanı, pazarlık ve teslim aşamasını gösterenler.
- Vergi beyanları ve varsa mali müşavir yazısı.
Belgeler tarih sırasına dizilmiş tek bir tabloyla sunulduğunda, dosyanın incelenme hızı belirgin biçimde artar. Dağınık ek dosyalar hâlinde gönderilen evraklar çoğu kez bir bütün olarak okunmaz.
Beyan ve dilekçe kurgusu
Savcılık aşamasında verilecek beyanın en riskli yanı, hatırlanmayan işlemler hakkında tahmine dayalı açıklama yapmaktır. Sonradan kayıtlarla örtüşmeyen bir beyan, iyiniyet tartışmasını doğrudan zayıflatır. Dilekçede talep açık yazılmalıdır: tüm hesabın değil, incelemeye konu tutarın tedbir altında tutulması ve bakiyenin serbest bırakılması gibi ölçülü talepler, tamamen serbest bırakma talebine göre daha kolay karşılık bulur.
Mağdurla iade anlaşması mı, süreci sürdürmek mi?
- Paranın bir dolandırıcılık mağduruna ait olduğu anlaşılıyorsa, iadenin ne şekilde yapıldığı belgeye bağlanmalıdır; elden yapılan iadeler dosyaya yansımaz.
- İade, hesap sahibinin kendi hukuki durumunu tek başına sonuçlandırmaz; iddianın niteliği ayrıca değerlendirilir.
- Ticari ilişkiden kaynaklanan alacak tartışmalarında hukuk davası ile ceza soruşturmasının paralel yürütülmesi gerekebilir.
Bu metin genel bilgilendirme amacı taşır; bloke sebebine göre izlenecek yol tamamen değişebilir. Hesap hareketlerinizi ve elinizdeki belgeleri bir avukatla birlikte gözden geçirmeniz, savunmanın ilk aşamada doğru kurulması bakımından önemlidir.