Bir ödeme hesabına bloke konulduğunda ilk tepki genellikle kuruluşa itiraz etmek olur. Oysa çoğu olayda kuruluş yalnızca uygulayan taraftır; asıl karar başka bir mercidedir. Blokenin kaynağı yanlış tespit edilirse, doğru dilekçe yanlış makama verilir ve zaman kaybedilir. 5411 ve 5549 sayılı Kanunlar, sermaye piyasası düzenlemeleri ile TCK 282 çerçevesinde bu ayrım kritik önemdedir.
Önce Kaynağı Ayrıştırın
- Soruşturma kapsamında adli merci kararıyla konulan tedbir
- Şüpheli işlem bildirimi sonrası işlemin askıya alınması
- Kamu alacağı nedeniyle uygulanan idari haciz
- Üçüncü kişinin alacağı için gönderilen icra müzekkeresi
- Kuruluşun kendi sözleşmesine ve risk politikasına dayanan geçici kısıt
Kuruluştan alınacak yazılı bildirimde hangi kararın dayanak alındığı sorulmalıdır. Bu tek soru, sonraki tüm adımların yönünü belirler.
Her Kaynağın Kendi Delil Seti Vardır
Adli tedbirde dosya numarası ve kararın kapsamı öncelik taşır; itiraz yolu ve mercii buna göre belirlenir. Kamu alacağında ödeme emrinin tebliğ tarihi ve borcun dayanağı öne çıkar. İcra kaynaklı blokede takip dosyasındaki alacak miktarı ile blokelenen tutarın orantısı tartışılabilir. Sözleşmesel kısıtta ise kuruluşun uyguladığı prosedürün sözleşme hükmüne dayanıp dayanmadığı incelenir.
Paranın Meşru Kaynağını Gösteren Belgeler
Aklama şüphesine dayanan süreçlerde asıl mesele, hesaba giren tutarların izlenebilir bir kaynağa bağlanabilmesidir. Ücret bordroları, satış faturaları, tapu ve araç satış belgeleri, kira sözleşmeleri, yurt dışından gelen transferlerde gönderen tarafla ilişkiyi gösteren yazışmalar bu amaçla derlenir. Belgelerin tarih sırasına dizilmesi ve her hareketin karşısına dayanağının yazılması, incelemeyi kısaltır.
Delil Eksikliğinin Yarattığı Asıl Zarar
Bu tür dosyalarda eksiklik genellikle haksızlık sonucu değil, gecikme sonucu doğurur. Belgesi hazır olmayan başvurular ek süre talepleriyle uzar; bu arada bloke devam ettiği için ticari faaliyet zarar görür. Bu nedenle savunma dosyasını beklemeden hazırlamak, çoğu zaman itirazın kendisinden daha belirleyicidir.
İtiraz ve İade Talebinin Sırası
- Kuruluştan blokenin dayanağını yazılı olarak isteyin.
- Dayanak kararın örneğini ilgili merciden temin edin.
- Kaynağa uygun itiraz yolunu ve süresini belirleyin.
- Kaynak belgelerini tek bir dosyada tarih sırasıyla sunun.
- Kısmi çözüm imkanı varsa tutarın ayrıştırılmasını ayrıca talep edin.
Hesap türü, işlem hacmi ve blokenin dayanağı sürecin tamamını değiştirir. Buradaki bilgiler genel çerçeve sunar; kendi durumunuz için hukuki destek almanız önerilir.