Yüksek getiri vaadiyle toplanan paraların peşine düşülen dosyalarda mağdurun elindeki malzeme genellikle dağınıktır: birkaç ekran görüntüsü, bir platform paneli, birkaç havale dekontu. Oysa 5411 ve 5549 sayılı kanunlar ile SPK'nın kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin düzenlemeleri ve TCK 282 çerçevesinde yürüyen bir süreçte, iddianın gücü paranın çıktığı andan son durağına kadar kesintisiz gösterilebilmesine bağlıdır.
Mağdurun elindeki malzemeyi sınıflandırmak
İlk iş, sahip olunan her belgeyi işlevine göre ayırmaktır. Üç grup birbirinden ayrıldığında dosya okunabilir hale gelir: paranın çıkışını gösteren kayıtlar (dekont, kart harcaması, kripto transferi), ikna sürecini gösteren kayıtlar (mesajlaşmalar, arama kayıtları, reklam ekran görüntüleri, sözleşme benzeri metinler) ve platformun kendisini gösteren kayıtlar (site adresi, panel görüntüleri, alan adı bilgileri, iletişim kanalları). Şikâyet dilekçesi bu üç grubu birbirine bağlayan anlatı üzerine kurulur.
Panel ekranı bir bakiye değildir
Yatırım platformlarında görünen bakiye çoğu zaman yalnızca bir arayüz kaydıdır ve gerçek bir varlığı temsil etmeyebilir. Bu nedenle zarar, panelde görünen tutar üzerinden değil, fiilen gönderilen ve geri alınabilen tutarlar üzerinden hesaplanmalıdır. Girilen ve çıkarılan tutarların net farkı, hem şikâyet hem de tazminat talebi bakımından tek sağlam zemindir.
Paranın ikinci ve üçüncü durağı
Toplanan paralar genellikle ilk hesapta kalmaz; kısa süre içinde başka hesaplara, döviz veya kripto varlıklara aktarılır. Bu nedenle talep yalnızca ilk hesabın kaydıyla sınırlı kalmamalı, aktarım zinciri boyunca kayıt istenmelidir. Etkili bir talep için gereken asgari bilgiler:
- Gönderim yapılan hesap ya da cüzdan bilgisi ve tarih aralığı
- Ödeme aracısı kullanıldıysa aracı kurumun adı ve işlem referansı
- Kripto tarafında işlem kimliği ve alıcı adres
- Aynı hesaba ödeme yapan diğer mağdurların varsa dosya bilgileri
Usule aykırı işlem: mağdur tarafında oluşan riskler
İyi niyetle atılan bazı adımlar dosyaya zarar verir. Karşı tarafın hesaplarına izinsiz erişmeye çalışmak, üçüncü kişilerden hukuka aykırı yoldan kayıt temin etmek, sosyal medyada isim vererek suçlayıcı paylaşım yapmak ya da parayı geri alma vaadiyle yaklaşan aracılara yeni ödeme yapmak bu grubun başında gelir. Ayrıca şikâyetin yetkisiz bir birime yapılması ve varlıkların muhafazasına ilişkin talebin baştan ileri sürülmemesi, sonradan telafisi güç kayıplar doğurur.
Hız neden bu kadar önemli
Bu dosyalarda zaman, doğrudan tahsil kabiliyetini belirler. Hesaplardaki bakiye kısa sürede boşaltılır, platform kapanır ve kayıtlar erişilemez hale gelir. Bu yüzden şikâyet ile birlikte hesap ve varlıklara yönelik koruma talebinin aynı anda ileri sürülmesi; ayrıca hukuk yolundaki tazminat talebinin ceza sürecine bağımlı bırakılmayıp paralel planlanması gerekir.
Ortak dosyalarda koordinasyon
Aynı yapıdan zarar gören çok sayıda kişi bulunduğunda, dağınık şikâyetler yerine kayıtların ortak bir tabloda toplanması hem para akışının bütününü görünür kılar hem de aynı hesaplara ilişkin taleplerin tekrar tekrar yazılmasını önler.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; her yatırım mağduriyeti dosyasının akışı farklıdır. Paranın izi soğumadan bir hukukçuyla çalışmak, hem delil hem tahsil imkânı bakımından belirleyici olabilir.