Bir taşınmaza birden çok kişinin malik olması, zamanla kullanım ve gelir paylaşımı anlaşmazlıklarına dönüşür. Ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davası, bu paydaşlığa hukuki bir son verme yoludur; ancak dava öncesi atılan adımlar süreci hızlandırabilir ya da tıkayabilir.
Dava Öncesi İhtarın İşlevi
Paydaşlar arasında rızai taksim mümkünse, dava açmadan önce diğer paydaşlara yazılı ihtar gönderilmesi hem iyi niyeti gösterir hem de anlaşma zeminini yoklar. İhtar, taşınmazın durumu, önerilen paylaşım biçimi ve makul bir süre içerecek şekilde düzenlenmelidir. Anlaşma sağlanamazsa bu belge, sonraki yargılamada tutumu ortaya koyar.
Aynen Taksim Önceliği
TMK, ortaklığın öncelikle aynen taksim yoluyla giderilmesini esas alır. Taşınmaz bölünmeye elverişliyse ve paydaşların payları karşılanabiliyorsa fiziki paylaşım tercih edilir. Bölünme mümkün değilse ya da değerinde önemli kayıp doğuracaksa satış suretiyle paylaşıma geçilir.
Kat Mülkiyeti İhtimali
634 sayılı Kanun kapsamında yapı kat mülkiyetine elverişliyse, bağımsız bölümlerin paydaşlara özgülenmesi bir çözüm olabilir. Bu ihtimal, satıştan önce bilirkişi incelemesiyle değerlendirilmelidir.
Satış Suretiyle Giderme
- Taşınmaz açık artırmayla satılır ve bedel paylar oranında bölüşülür.
- Paydaşlar artırmaya katılabilir; bu yönüyle satış her paydaş için fırsat da olabilir.
- Muhdesat (bina, ağaç, tesis) iddiası varsa dava içinde ayrıca ileri sürülmelidir.
Ecrimisil ile İlişki
Taşınmazı tek başına kullanan paydaşa karşı, diğer paydaşların intifadan men koşuluyla ecrimisil talebi gündeme gelebilir. Bu talep, ortaklığın giderilmesinden ayrı bir dava konusudur ve süre yönünden dikkat ister.
Buradaki bilgiler genel çerçeve sunar. Taşınmazın niteliği, paydaş sayısı ve tapu kayıtlarına göre izlenecek yol değişeceğinden, dosyanızı bir hukukçuyla değerlendirmeniz uygun olur.