Paylı veya elbirliği mülkiyetine tabi bir taşınmazda paydaşlar anlaşamadığında gündeme gelen ortaklığın giderilmesi davası, TMK ve TBK hükümleri ile kat mülkiyetine ilişkin 634 sayılı Kanun arasındaki bağlantı gözetilerek kurulmalıdır. Bu rehber, süre boyutuna ve başvuru sırasına odaklanıyor.
Paylaşma İstemi Bir Süreye Bağlı mı
Paylaşmayı isteme hakkı kural olarak zamanaşımına uğramaz; paydaş dilediği zaman bu talebi ileri sürebilir. Ancak iki sınır vardır. Birincisi, paylaşmanın uygun olmayan bir zamanda istenememesidir. İkincisi ise, paydaşların hukuki bir işlemle paylaşma istemini belirli bir süreyle, en çok on yıl için sınırlandırabilmesidir; taşınmazlarda bu kaydın tapuya şerh edilmesi mümkündür. Dava açmadan önce tapu kaydındaki şerhlerin okunması, bu nedenle ilk adımdır.
Aynen Taksim mi Satış mı
Talep kurulurken tercih açıkça yazılmalıdır. Aynen taksim isteniyorsa taşınmazın bölünebilir nitelikte olduğu, imar mevzuatı açısından ifrazın mümkün olduğu ve payların değer olarak dengelenebileceği gösterilmelidir. Bu ispat yapılamazsa satış yoluyla paylaştırma gündeme gelir. Değer farklarının ivaz eklenerek giderilmesi talebi de baştan dile getirilmelidir.
Kat Mülkiyeti Kurulabilecek Yapılarda Farklı Sonuç
Üzerinde bağımsız bölümler bulunan ve kat mülkiyetine geçilebilecek bir yapı söz konusuysa, paydaşlardan birinin kat mülkiyeti kurulmasını istemesi, satış yoluyla paylaştırma talebine karşı ayrı bir seçenek oluşturur. Bu ihtimalin gözden kaçırılması, taşınmazın gereksiz yere satışa çıkmasına yol açabilir.
Usul Hatasının Dosyayı Geri Döndürdüğü Anlar
- Tüm paydaşların davada taraf gösterilmemesi
- Paydaşlardan biri vefat etmişse mirasçılık belgesinin ve tüm mirasçıların dosyaya eklenmemesi
- Güncel tapu kaydı, kadastro paftası ve imar durumunun sunulmaması
- Taşınmaz üzerindeki haciz, ipotek ve şerhlerin bildirilmemesi
- Yetkili ve görevli mahkemenin taşınmazın bulunduğu yere göre belirlenmemesi
Bu eksikliklerin çoğu giderilebilir nitelikte olsa da, her biri dosyayı aylarca geciktirir ve masrafı artırır.
Sonuç
Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır. Taşınmazın niteliği, paydaş sayısı ve tapudaki kayıtlar sonucu değiştirebileceğinden, dava açmadan önce kayıtların bir hukukçu tarafından incelenmesi önerilir.