İcra takibinde en pahalı hata, itirazın süresinde yapılmaması değil; süresinde ama yanlış makama yapılmasıdır. İİK, takip türüne göre birbirinden farklı süreler ve farklı merciler öngörür. Genel haciz yolunda itirazın verileceği yer ile kambiyo senetlerine mahsus takipte itirazın verileceği yer aynı değildir. Aşağıdaki rehber bu ayrımı ve haciz aşamasındaki başvuru noktalarını düzenler.
Takip Türünü Ödeme Emrinden Okuyun
Elinize ulaşan belgenin üst kısmındaki örnek numarası ve takip dayanağı, izlenecek yolu belirler. Genel haciz yoluyla ilamsız takipte borca, faize ve yetkiye itiraz doğrudan icra dairesine yapılır ve süresinde yapılan itiraz takibi kendiliğinden durdurur. Kambiyo senetlerine mahsus takipte ise itiraz icra mahkemesine yapılır, süresi daha kısadır ve itiraz kural olarak takibi kendiliğinden durdurmaz; satışın durması için ayrıca karar gerekir. İlamlı takipte itiraz kurumu bulunmaz; burada icranın geri bırakılması talebi gündeme gelir.
Sık Yapılan Mercii Hataları
- Genel haciz yolundaki itirazın icra mahkemesine dilekçeyle verilmesi ve dairedeki sürenin bu arada dolması.
- Kambiyo takibinde itirazın icra dairesine yapılması ve sürenin kaçırılması.
- Yalnızca imzaya itiraz edilmesi gerekirken genel itiraz yazılması ya da tersinin yapılması.
- Yetki itirazının esasa itirazla birlikte ileri sürülmemesi.
- İşlemin usulsüzlüğüne yönelik başvurunun itiraz sanılması; oysa bu şikâyet yoludur ve icra mahkemesine yapılır.
Haciz Aşamasında Ayrı Başvuru Noktaları
Haczedilmezlik iddiası, haczin öğrenilmesinden itibaren işleyen süre içinde icra mahkemesine yöneltilir; bu talep ödeme emrine itirazın yerine geçmez. Üçüncü kişinin malı haczedilmişse istihkak süreci devreye girer ve kendi süresine tabidir. Üçüncü kişideki hak ve alacaklara ilişkin haciz ihbarnamelerinde ise ihbarnameyi alan kişinin süresi içinde itiraz etmemesi, borcu zimmetinde saymış sayılması gibi ağır bir sonuç doğurur. Maaş haczinde kesinti oranı ve rızaya dayalı kesintinin geçerlilik koşulları ayrıca denetlenmelidir.
İtiraz Sonrası: Takibin Yeniden İşlemesi
Süresinde yapılan itirazla duran takipte alacaklının önünde iki yol vardır: itirazın iptali davası ya da elindeki belgeye dayanarak itirazın kaldırılması talebi. Bunların görevli mercileri ve inceleme rejimleri farklıdır; belge yeterli değilken kaldırma yoluna gidilmesi zaman kaybına yol açar. Borçlu tarafında ise itiraz sonrası menfi tespit davası açma ihtiyacı doğabilir; bu davada ihtiyati tedbir talebinin ayrıca ve gerekçelendirilerek istenmesi gerekir.
Bu metin genel bilgilendirme amaçlıdır; takip türü, dayanak belge ve tebliğ tarihi izlenecek yolu tamamen değiştirebilir. Ödeme emri elinize ulaştığında süre kısa olduğundan, gecikmeden hukuki destek almanız önerilir.