Kripto varlık kaybı yaşayan kişilerin karşılaştığı en büyük engel, şikâyetin nereye yapılacağı konusundaki belirsizliktir. Kurumsal denetim, ceza soruşturması ve alacak talebi birbirinden ayrı yollardır. Doğru sıralama kurulmadığında, transfer zinciri soğur ve varlıkların izlenmesi güçleşir.
Hangi Kapı Ne İşe Yarar?
- Cumhuriyet başsavcılığı: Dolandırıcılık iddiasının soruşturulması, hesaplara ve cüzdanlara yönelik koruma tedbirleri bu dosyada yürütülür. Kayıp yaşandığı anda ilk gidilecek yer burasıdır.
- Sermaye piyasası düzenlemeleri: Kripto varlık hizmet sağlayıcılarına ilişkin SPK düzenlemeleri, izinsiz faaliyet ve platform yükümlülükleri yönünden idari denetimi ilgilendirir.
- MASAK ekseni: 5549 sayılı Kanun kapsamındaki yükümlülükler ve TCK'nın aklamaya ilişkin düzenlemeleri, fonun izlenmesi bakımından soruşturmayı besler.
- Bankacılık ayağı: Havale ve EFT ile gönderilen tutarlar için 5411 sayılı Kanun kapsamındaki kuruluşlarla yazışma ayrıca yürütülür.
Transfer Zincirini Belgelemek
- Her transferin işlem karması, tarihi, tutarı ve alıcı cüzdan adresinin listelenmesi.
- Platform hesabına ait giriş kayıtları, kimlik doğrulama belgeleri ve destek talebi numaraları.
- Banka hesabından platforma yapılan yatırımların dekontları.
- İletişim kanallarındaki tüm yazışmaların, silinme ihtimaline karşı dışa aktarılması.
- Vaat edilen getiriye ilişkin reklam, grup mesajı ve sunum materyallerinin saklanması.
Zaman Neden Bu Kadar Kritik?
Kripto varlıklar kısa sürede birden çok cüzdana bölünerek dağıtılabilir. Bu nedenle şikâyetin gecikmesi, elkoyma kararının uygulanabileceği bakiyenin kalmaması anlamına gelebilir. Aynı şekilde platformların ve bankaların tuttuğu kayıtların saklama süreleri sınırlıdır; talep yazılarının erken gönderilmesi gerekir.
Sık Görülen Yanlış Yönlendirmeler
Kripto işlemine dayalı zarar için tüketici hakem heyetine başvurmak, izinsiz faaliyet yürüten bir oluşumu yalnızca sosyal medya üzerinden ihbar edip resmi kayıt oluşturmamak ve paranın iadesini vaat eden aracılara ikinci kez ödeme yapmak, uygulamada en sık rastlanan hatalardır. Sonuncusu çoğu zaman ikinci bir mağduriyet doğurur.
Şikâyet Dilekçesinde Bulunması Gerekenler
Dilekçede olay anlatımının kronolojik olması, hangi vaadin kim tarafından yapıldığının kişi ve tarih belirtilerek yazılması, ekler listesinin numaralandırılması ve talep bölümünde cüzdan adreslerine yönelik tedbir isteminin açıkça belirtilmesi beklenir. Failin kimliği bilinmiyorsa, tespitine yarayacak teknik verilerin araştırılması talebi de eklenmelidir.
Bu metin genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Kripto dosyalarında teknik veri ile hukuki talebin birlikte kurgulanması gerektiğinden, kayıp fark edilir edilmez bir hukukçuyla çalışmak varlık izleme şansını artırır.