Haciz işlemine muhatap olan borçlunun yaşadığı en yaygın kayıp, itirazın yanlış mercie yöneltilmesidir. İİK sistemi tek bir başvuru kapısı öngörmez; şikâyet, itiraz ve dava birbirinden ayrı yollardır ve her birinin muhatabı farklıdır. Bu ayrım kavranmadan yapılan başvuru, çoğu zaman süre işlerken sonuçsuz kalır.
Üç Ayrı Kapı, Üç Ayrı Sonuç
İcra dairesi, takibin yürütüldüğü ve haciz işlemlerinin yapıldığı yerdir; usule aykırı bir işlem varsa bu işlemin denetimi icra mahkemesine aittir. Buna karşılık borcun esasına, örneğin borcun hiç doğmadığına veya ödendiğine ilişkin uyuşmazlıklar takibin türüne göre icra mahkemesinde ya da genel mahkemede görülür. Menfi tespit ve istirdat talepleri ise ayrı bir dava yolu olarak kurgulanır.
Haczedilemezlik İddiası Nereye Yapılır
Maaş, emekli aylığı, ev eşyası veya mesleğin sürdürülmesi için zorunlu araçlar bakımından ileri sürülecek haczedilemezlik iddiası, kural olarak icra mahkemesine yapılan şikâyet yoluyla incelenir. Bu başvuruda gecikme, hakkın kaybı sonucunu doğurabileceğinden haciz tutanağının öğrenildiği an dosyaya kaydedilmelidir.
- Haciz tutanağının tarihi ve tebliğ evrakı ilk gün taranarak arşivlenir.
- Maaş haczinde kesinti oranı ve önceki hacizlerin sırası kontrol edilir.
- Üçüncü kişiye ait mal haczedilmişse istihkak yolunun işletilmesi gerekir.
Yetkili İcra Dairesi ve Yetki İtirazı
Takibin yetkisiz icra dairesinde başlatılmış olması tek başına takibi geçersiz kılmaz; yetki itirazı süresinde ve usulüne uygun yapılmadığında yetki kesinleşir. Bu nedenle ödeme emri eline ulaşan borçlunun, itiraz dilekçesinde hem yetkiye hem borca yönelik beyanlarını birlikte ve doğru sırayla kurması gerekir.
Taahhüt ile İtiraz Arasındaki Tercih
Alacaklıyla masada yapılan ödeme taahhüdü kısa vadede haczi durdurabilir; ancak taahhüdün ihlali ayrı bir yaptırım riski doğurur ve borcun varlığına yönelik itirazların zeminini zayıflatır. Uzlaşma ile itiraz arasındaki tercih yapılırken ödeme kapasitesi gerçekçi hesaplanmalı, takvim borçlunun gelir akışına göre kurulmalıdır. Karşılanamayacak bir taahhüt, çözüm değil yeni bir risk katmanıdır.
Sırası Belirlenmiş Bir Savunma Planı
- Takip dosyası baştan sona okunur, işlem tarihleri kronolojiye dökülür.
- Her itiraz başlığı için doğru merci ve süre ayrı satırda gösterilir.
- Ödeme gücü tablosu çıkarılır, uzlaşma senaryosu bu tabloya göre sınanır.
Bu metin genel bilgilendirme amacı taşır. Takip türü, tebligat tarihleri ve dosyadaki belgeler sonucu doğrudan etkilediğinden, işlem yapmadan önce dosyanızın bir hukukçu tarafından incelenmesini öneririz.