Konkordato, borçlunun mali durumunu düzeltmesi için tanınan bir koruma mekanizmasıdır; ancak bu korumanın kapsamı ve süresi büyük ölçüde başvurunun hangi mahkemeye, hangi belgelerle yapıldığına bağlıdır. İİK ve HMK ekseninde bu rehber, konkordatoda görev–yetki analizini ve delil eksikliğinin başvuruyu nasıl zayıflattığını inceler.
Görevli Mahkeme ve Bağlantı Noktası
Konkordato taleplerinde görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir. Yetki bakımından belirleyici olan, iflasa tabi borçlularda muamele merkezinin bulunduğu yerdir; iflasa tabi olmayan borçlularda ise yerleşim yeri esas alınır. Muamele merkezi, ticaret sicilindeki kayıt ile fiilî yönetim faaliyetinin yürütüldüğü yerin birlikte değerlendirilmesiyle belirlenir. Merkezin yakın dönemde değiştirildiği dosyalarda bu değişikliğin nedeni ve zamanı ayrıca açıklanmalıdır.
Geçici Mühletin Sağladığı Koruma
Talebin kabulü hâlinde verilen geçici mühlet, borçluya karşı takip yapılmasını kural olarak durdurur ve mevcut takiplerin ilerlemesini engeller. Bu koruma mutlak değildir; belirli alacak türleri bakımından istisnalar bulunur ve rehinli alacaklılar yönünden farklı bir düzen işler. Borçlu açısından bu aşamada asıl mesele, mühletin sağladığı zamanın gerçekten bir yeniden yapılandırma planına dönüştürülüp dönüştürülemediğidir.
Borçlunun Mühlet Süresince Konumu
Mühlet boyunca borçlu, işletmesini kural olarak yönetmeye devam eder; ancak bazı işlemler mahkemenin izni veya komiserin gözetimi olmadan yapılamaz. Taşınmaz devri, rehin tesisi ve kefil olma gibi işlemler bu kapsamdadır. Bu sınırlara aykırı davranılması, sağlanan korumanın kaldırılmasıyla sonuçlanabilir. Komiserle kurulan iletişimin yazılı yürütülmesi, sonradan doğacak tartışmalarda borçlu lehine bir kayıt oluşturur.
Delil Eksikliğinin Başvuruya Etkisi
- Ara bilançonun ve nakit akış öngörüsünün güncel verilere dayanmaması
- Alacaklılar listesinin tutar ve nitelik yönünden eksik hazırlanması
- Rehinli ve imtiyazlı alacakların ayrıştırılmadan sunulması
- Ödeme teklifinin işletmenin gerçek kapasitesiyle bağının kurulmaması
- Mal varlığı üzerindeki takyidatların güncel kayıtlarla gösterilmemesi
Hazırlık Sırası
- Mali tablolar güncellenir ve dayanak kayıtlarla eşleştirilir.
- Alacaklılar, tutar ve teminat durumuna göre gruplandırılır.
- Ödeme teklifi, gelir öngörüsüne bağlı ve ölçülebilir biçimde kurgulanır.
- Devam eden takipler ve haciz durumu tek bir tabloda toplanır.
- Talebin reddi ihtimaline karşı alternatif senaryo değerlendirilir.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; işletmenin büyüklüğü, borç yapısı ve alacaklı bileşimi süreci belirgin biçimde farklılaştırır. Konkordato talebi öncesinde mali ve hukuki değerlendirmenin birlikte yapılması, başvurunun eksik belge nedeniyle sonuçsuz kalmasını önler.