Haczedilen malın satışa çıkarılması, borçlu açısından sürecin geri dönüşü en zor bölümüdür. İİK ve HMK çerçevesinde satış aşamasındaki itiraz yolları, haciz aşamasındakilerden farklıdır ve süreleri çok daha kısadır. Bu nedenle satış hazırlıkları başladığında beklemek değil, takvim kurmak gerekir.
Kıymet Takdiri: İlk ve En Kritik Basamak
Satışın temeli, malın belirlenen değeridir. Değer düşük saptandığında ihale bedeli de düşük kalır ve borç kapanmadığı gibi malvarlığı kaybedilir. Kıymet takdirine itiraz süresi kısadır ve raporun tebliğinden itibaren işler. İtirazda sadece "değer düşük" demek yeterli değildir; emsal satış kayıtları, taşınmazın imar durumu, güncel piyasa verileri ve varsa özel donanım bilgileri sunulmalıdır. Bu aşamada yapılmayan itiraz, ihalenin feshi aşamasında kural olarak dinlenmez.
Satış İlanı ve Tebligatın Denetimi
Satış ilanının usulüne uygun yapılması ve ilgililere tebliği zorunludur. Kontrol edilecek başlıklar şunlardır:
- İlanın elektronik satış portalında ve öngörülen şekilde yayımlanması
- Borçluya, ipotek alacaklısına ve diğer ilgililere tebligat yapılıp yapılmadığı
- Malın ilanda doğru ve eksiksiz tanıtılması
- Artırma gün ve saatlerinin ilanla uyumu
Bu noktalardaki eksiklikler, ihalenin feshi talebinin en somut dayanaklarını oluşturur.
İhalenin Feshi Talebi
İhalenin feshi, ihale tarihinden itibaren işleyen kısa süre içinde icra mahkemesinden istenir. Talep; ihaleye fesat karıştırılması, artırmaya hazırlık aşamasındaki usulsüzlükler, tebligat eksikliği veya malın esaslı niteliklerinde yanılma gibi somut sebeplere dayandırılmalıdır. Talebin reddi halinde para cezasına hükmedilebileceği için, dayanaksız başvurudan kaçınılmalı; her sebep belgeyle ilişkilendirilmelidir.
Satış Kesinleşmeden Önceki Alternatifler
Borçlunun elinde yalnızca itiraz yolu yoktur. Borcun taksitlendirilmesi konusunda alacaklıyla anlaşma, malın rızaen satışına ilişkin usulün işletilmesi ya da haczin başka bir malla değiştirilmesi talebi değerlendirilebilir. Bu seçenekler satış ilerledikçe zayıfladığından, en erken aşamada gündeme getirilmelidir.
Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır; malın türü, takibin niteliği ve dosyadaki ilgililerin durumu sonucu değiştirir. Kıymet takdiri raporu elinize ulaştığı anda hukuki destek almanız, en etkili zamanlama olacaktır.