Sosyal güvenlik kaynaklı uyuşmazlıklarda iki ayrı hata sık görülür: arabuluculuğa gitmeden dava açmak ve arabuluculuk bittikten sonra dava süresini kaçırmak. Her ikisi de esasa hiç girilmeden dosyanın kapanmasına yol açar. Bu rehber, 7036 sayılı Kanun kapsamındaki dava şartı arabuluculuğu ile 5510 kaynaklı taleplerin kesişim noktasını açıklar.
Hangi Talep Arabuluculuğa Gider, Hangisi Gitmez
Ayrım çoğu zaman muhataba göre yapılır. İşçi ile işveren arasındaki alacak ve tazminat talepleri dava şartı arabuluculuğa tabidir. Buna karşılık doğrudan Kurum'a yöneltilen, hizmet tespiti ya da idari nitelik taşıyan bazı talepler farklı bir usule tabidir. Aynı dilekçede hem işverene hem Kurum'a yöneltilen talepler bir arada bulunuyorsa, her biri için ayrı yol haritası kurulmalıdır; tek bir başvuruyla hepsinin şartının sağlandığı varsayımı yanlıştır.
Başvuru Öncesi Hazırlık Listesi
- Hizmet dökümünüzü ve prim gün sayınızı güncel olarak temin edin.
- 4857 kapsamındaki çalışma koşullarına ilişkin belgeleri, bordroları ve puantajları toplayın.
- İş kazası veya meslek hastalığı söz konusuysa 6331 çerçevesindeki kayıtlar ve raporlar dosyaya eklenmelidir.
- Talep ettiğiniz kalemleri tutar bazında ayrıştırın; toplu bir rakam görüşmede işinizi zorlaştırır.
- Karşı tarafın güncel adres ve unvan bilgisini doğrulayın; hatalı bilgi süreci baştan uzatır.
Asıl Süre Riski: Son Tutanaktan Sonra Başlayan Sayaç
Arabuluculuk anlaşamamayla sonuçlandığında, son tutanağın düzenlendiği tarih itibarıyla dava açmak için sınırlı bir süre kalır. Bu sürenin kaçırılması hâlinde dosya, esası ne olursa olsun usulden reddedilir. Tutanağın kendisine ulaşmayı beklemek de bir bahane oluşturmaz; bu nedenle görüşmenin bittiği gün dilekçe hazırlığına başlamak ve son tutanağın örneğini derhal talep etmek gerekir.
Görüşmede Yapılan Geri Dönülemez Hata
Arabuluculukta varılan anlaşma bağlayıcıdır ve sonrasında aynı kalem için dava açmak mümkün olmaz. Bu nedenle kısmi anlaşma yapılacaksa hangi kalemlerin anlaşma dışında bırakıldığı tutanakta açıkça yazılmalıdır. "Tüm haklarımdan feragat ediyorum" biçimindeki genel ifadeler, henüz hesaplanmamış alacakları da kapsayabilir.
Bilgilendirme
Çalışma süresi, sigortalılık türü ve talebin muhatabı bu dosyalarda yolu tamamen değiştirir. Arabuluculuk başvurusundan önce belgelerinizi bir hukukçuyla gözden geçirmeniz, görüşme masasına hazırlıklı oturmanızı sağlar.