Kişinin geçmişine ait bir bilginin arama sonuçlarında görünmeye devam etmesi, çoğu zaman tek bir veri sorumlusunun tasarrufundan ibaret değildir. Veri yurt dışındaki sunuculara aktarılmışsa, talebin muhatabı ve izlenecek sıra değişir. Bu ayrımı gözetmeyen başvurular yanıtsız kalır ya da yanlış kuruma yöneltilmiş sayılır.
Zincirin ilk halkası: veri sorumlusu
6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu, ilgili kişiye önce veri sorumlusuna başvurma yükümlülüğü getirir. Bu başvuru yapılmadan doğrudan Kurula şikâyette bulunulması hâlinde şikâyet, ön şart eksikliği nedeniyle işleme alınmaz. Başvuru yazılı olarak veya Kurulun belirlediği yöntemlerle yapılmalı; kimlik bilgileri, talebin konusu ve dayanağı açıkça belirtilmelidir.
Talebi doğru adrese yöneltmek
- İçeriğin kaynağı olan site için: yayının silinmesi veya düzeltilmesi talebi
- Arama motoru için: ad ve soyadla yapılan aramada sonucun listelenmemesi talebi
- Yayının kişilik hakkını ihlal ettiği hâllerde: 5651 sayılı Kanun kapsamındaki tedbirler için ayrı bir başvuru
Bu üç talebi tek bir metinde birleştirmek, muhatapların kendi sorumluluk alanı dışındaki kısımları cevapsız bırakmasına yol açar. Her muhatap için ayrı dilekçe hazırlanması ve gönderim kayıtlarının saklanması gerekir.
Yurt dışı aktarımın dosyaya etkisi
Kişisel verinin yurt dışına aktarılması, Kanunun aktarıma ilişkin hükümlerinde sayılan koşulların varlığına bağlıdır. Uygulamada aktarım; ilgili kişinin açık rızasına, tarafların imzaladığı standart sözleşme hükümlerine ya da bağlayıcı şirket kurallarına dayandırılabilmektedir. Unutulma talebinde bulunan kişi açısından önemli olan, verinin nerede tutulduğunun ve hangi hukuki dayanakla aktarıldığının veri sorumlusundan sorulmasıdır. Aktarımın dayanağı ortaya konamıyorsa, bu durum talebi güçlendiren ayrı bir başlık hâline gelir.
Cevapsız kalan başvurudan sonra
- Başvurunun tebliğ edildiği tarih ve cevap için öngörülen süre işaretlenir.
- Cevap gelmezse veya yetersizse Kurula şikâyet dilekçesi hazırlanır.
- Şikâyete, ilk başvuru ve gönderim belgeleri eksiksiz eklenir.
- Kurul kararına karşı yargı yoluna gidilecekse, idari yargı usulüne göre süre hesabı yapılır.
- Zararın tazmini isteniyorsa bunun ayrı bir hukuk davası olduğu göz önünde tutulur.
İçeriğin niteliğine göre değerlendirme
Kamuya mal olmuş bir kişiye ilişkin güncel bir haber ile yıllar önce sonuçlanmış özel nitelikli bir olay aynı ölçütle değerlendirilmez. Bilginin güncelliği, kamu yararı ve kişinin toplumsal konumu tartışmanın merkezindedir; dilekçede bu üç başlığın somut verilerle karşılanması beklenir.
Veri koruma başvurularında usul kuralları ve süreler sonucu doğrudan etkilediğinden, buradaki anlatım genel bilgilendirmeden ibarettir. Başvuru metnini göndermeden önce hukuki değerlendirme almanız faydalı olacaktır.