Kişisel verilerin hukuka aykırı biçimde ele geçirildiği veya yayıldığı durumlarda ilgili kişinin en somut talebi, verinin silinmesi veya yok edilmesidir. Ancak 6698 sayılı Kanun bu talep için zorunlu bir sıra öngörür: önce veri sorumlusu, sonra Kurul. Bu sıra atlanarak doğrudan yapılan şikâyetler, esasa girilmeden iade edilir.
Adım Bir: Veri Sorumlusuna Başvuru
Talep, verinin işlendiği kuruma yazılı olarak veya Kurulun belirlediği yöntemlerle iletilir. Başvuruda hangi verinin, hangi kayıt ortamında ve hangi işleme faaliyeti kapsamında bulunduğu mümkün olduğunca somutlaştırılmalıdır. Veri sorumlusunun talebi sonuçlandırması için Kanun otuz günlük bir süre öngörür. Bu sürenin başlangıcı, başvurunun kuruma ulaştığı tarihtir; bu nedenle gönderim kaydı saklanmalıdır.
Adım İki: Kurula Şikâyet
Başvuru reddedilir, verilen cevap yetersiz kalır veya süresinde cevap verilmezse Kurula şikâyet yolu açılır. Şikâyet, cevabın öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde yapılır. Bu iki süre birlikte işler; ikincisinin dolması hâlinde birincisine dayanılamaz.
Silme, Yok Etme ve Anonim Hâle Getirme Aynı Şey Değildir
- Silme: Verinin ilgili kullanıcılar için hiçbir şekilde erişilemez ve tekrar kullanılamaz hâle getirilmesi.
- Yok etme: Verinin hiç kimse tarafından hiçbir şekilde erişilemez, geri getirilemez hâle getirilmesi.
- Anonim hâle getirme: Verinin başka verilerle eşleştirilse dahi kimliği belirli bir kişiyle ilişkilendirilemeyecek duruma getirilmesi.
Talep dilekçesinde hangisinin istendiğinin açıkça yazılması, kurumun yerine getirdiği işlemin denetlenmesini mümkün kılar. Verinin yedeklerde, arşiv ortamlarında ve varsa aktarıldığı üçüncü kişilerde de bulunduğu göz önünde tutularak talebin kapsamı geniş kurulmalıdır.
İhlal Bildirimi ve İlgili Kişinin Konumu
Veri ihlali gerçekleştiğinde veri sorumlusunun Kurula ve ilgili kişilere bildirimde bulunma yükümlülüğü vardır; Kurul düzenlemesi bu bildirim için öğrenme anından itibaren yetmiş iki saatlik bir süre öngörür. Bildirimin hiç yapılmamış olması, ilgili kişinin başvuru hakkını ortadan kaldırmaz; aksine şikâyette ayrıca ileri sürülecek bir husustur.
Arama Sonuçları ve İnternet Yayını
Veri bir internet sitesinde yayımlanmışsa, silme talebi yanında içeriğin kaldırılmasına ilişkin 5651 sayılı Kanun kapsamındaki yol da değerlendirilmelidir. Arama motoru sonuçlarından çıkarılma talebi ile kaynak sitedeki içeriğin kaldırılması talebi birbirinin yerine geçmez; ikisi ayrı ayrı kurgulanır.
Kapanış
Buradaki açıklamalar genel niteliktedir ve her veri ihlali kendi teknik akışı içinde değerlendirilmelidir. Verinin birden fazla kuruma aktarıldığı ya da yurt dışına çıktığı durumlarda, başvuru metni hazırlanmadan önce hukuki görüş alınması sürecin etkisini artırır.