Mal rejiminin tasfiyesinde alınan karar, tek başına tahsilat anlamına gelmez. Bu dosyalarda ikinci yarı, kararın ne zaman ve nasıl icra edilebilir hâle geldiğinin doğru saptanmasıyla oynanır; erken başlatılan takip masrafla birlikte iptalle sonuçlanabilir.
Görevli Mahkeme ve Talebin Niteliği
Katılma alacağı, değer artış payı ve katkı payı istemleri TMK kapsamında değerlendirilir ve 4787 sayılı Kanun uyarınca aile mahkemesinde görülür. Bu taleplerin niteliği ayni değil şahsi haktır; yani alacaklı eş, doğrudan mal üzerinde mülkiyet iddia etmez, para alacağına hak kazanır. Bu ayrım hem talebin nasıl yazılacağını hem de tahsilat aşamasında hangi araçların kullanılabileceğini belirler.
Kesinleşme Şartı
Aile ve kişiler hukukuna ilişkin ilamlar, kural olarak kesinleşmeden icraya konulamaz. Mal rejimi tasfiyesinden doğan alacak kalemleri bakımından bu şartın nasıl uygulanacağı, kararın boşanma hükmüyle birlikte mi yoksa ayrı bir dosyada mı verildiğine göre değişir. Bu nedenle takip başlatılmadan önce kesinleşme şerhinin alınıp alınamayacağı kontrol edilmelidir; şerhi olmayan ilamla başlatılan takip, borçlunun şikâyeti üzerine iptal edilebilir.
Tasfiye Öncesi Malvarlığını Korumak
- Dava sürerken diğer eşin taşınmaz ve araç devirleri izlenmeli, gerekiyorsa tedbir talep edilmelidir.
- Banka hesapları, şirket payları ve bireysel emeklilik birikimleri gibi kalemler dava dilekçesinde ayrıca sayılmalıdır.
- Edinilmiş mal karinesi ile kişisel mal iddiasının ispat yükü farklıdır; kişisel mal iddiasında bulunan taraf bunu belgelemekle yükümlüdür.
- Tasfiyeye esas alınacak değerlendirme anının hangi tarih olduğu, HMK çerçevesinde bilirkişi incelemesinin kapsamını belirler.
İlamlı Takip Aşamasında Dikkat
Kesinleşmiş ilamla başlatılan takipte borçlunun itiraz imkânı sınırlıdır; buna karşılık icra emrinin usulüne uygun tebliği, faiz başlangıcı ve talep edilen kalemlerin hükümle örtüşmesi ayrıca denetlenir. Hükümde yer almayan bir kalemin takibe eklenmesi, dosyanın tümü bakımından tartışma yaratır.
Bu açıklamalar genel çerçeveyi anlatır; evlilik tarihi, uygulanan mal rejimi ve malvarlığının yapısı sonucu değiştirir. Kararınızı icraya koymadan önce kesinleşme ve kalem dökümü bakımından hukuki kontrol yaptırmanız yerinde olur.